136 Vilhjálmur Stefánsson Skírnir þetta að eins að sumrinu og dvalið í tjöldum, en smám saman mun það hafa orðið venja að dvelja þar einnig að vetrinum. Um 450 mílum (ca. 720 km.) fyrir norðan heimsskauts- bauginn hefir fundist steinn höggvinn rúnum. Það er nyrzti staðurinn, sem vitað er um með óyggjandi vissu að norrænir menn hafi dvalið á — nálægt 20 mílum norð- ar en það, sem nú heitir Upernivik. Undir áletruninni eru nöfn þriggja manna, og hún er dagsett í apríl, sem sýnir það, að þessir menn hafa verið þarna að vetrinum eða þar í nánd. Ibúar Grænlands hafa því sótt að minnsta kosti þetta langt norður um 1300. I þjóðsögunum, sem Knud Rasmussen safnaði, segir, að hinir fornu evrópsku íbúar Grænlands hafi farið miklu lengra norður. Þeir hafi siglt alla leið norður til Etah, þar sem Peary mörgum öldum seinna hafði vetrarbæki- stöðvar við heimsskautsrannsóknir sínar. Hér hafa fund- izt allmargir evrópskir munir frá hinum fornu íbúum Grænlands, er fornfræðingar fóru að grafa þar í rústir nú síðustu árin, og meira að segja enn þá norðar, á Ingle- field-landssvæðinu, nálægt 79° n. br., um 850 mílum (ca. 1360 km.) fyrir norðan heimsskautsbauginn. Það er vafa- sámt, hvort munir þessir sýni að norrænir menn eða kyn- blendingar norrænna manna og Eskimóa hafi dvalið á Inglefield-svæðinu. Vera má að hreinir Eskimóar hafi •eignazt munina í vöruskiptum við norrænu íbúana sunn- ar á ströndinni. Gunnar Isachsen höfuðsmaður, annar foringi í leið- angri Sverdrups 1898—1902, hefir ritað um það, er hann telur norskar minjar á ströndinni við Jonessund — ekki á Grænlandi, heldur í Kanada, fyrir vestan Melvillesund og 600 mílum (960 km.) fyrir norðan bauginn. Hann fann þar allmikið af steinum, sem lagðir voru þannig, að þeir hljóta að hafa átt að skýla æðarkolluhreiðrum. Þegar Norðmenn námu land á Islandi á 9. öld, tóku þeir upp þann hátt, er þeir höfðu notað, að skýla æðarkollum á hreiðrum sínum. Þetta er gert á íslandi enn í dag eins
Beinir tenglar