IÐUNN Helgafell. 105 fjall þat, er stóð í nesinu, er hann kallaði Helgafell, at þangat skyldi engi maðr óþveginn líta, ok þar var svá mikil friðhelgi, at 0ngu skyldi granda í fjallinu hvárki fé né mpnnum, nema sjálft gengi á braut; þat var trúa þeirra Þórólfs frænda, at þeir dæi allir í fjallit*.1) Sú trú þeirra Þórólfs og frænda hans, að þeir dæi inn í Helgafell, mun hafa haft nokkura stoð í þeim at- burði, er gerðist haustið 938 í sambandi við drukknan Þorsteins þorskabíts og sagt er frá í Eyrbyggjasögu á þessa leið: »Þat sama haust (þ. e. 938) fór Þorsteinn út í Hösk- ullsey til fangs. Þat var eitt kveld um haustit, at sauða- maðr Þorsteins fór at fé fyrir norðan Helgafell; hann sá, at fjallit laukst upp norðan: hann sá inn í fjallit elda stóra, ok heyrði þangat mikinn glaum ok hornaskvol, ok er hann hlýddi, ef hann næmi nökkur orðaskil, heyrði hann, at þar var heilsat Þorsteini þorskabít ok förunautum hans ok mælt, at hann skal sitja í öndvegi, gegnt feðr sínum. Þenna fyrirburð sagði sauðamaðr Þóru konu Þorsteins, um kveldit. Hon lét sér fátt um finnast ok kallar vera mega, at þetta væri fyrirboðan stærri tíðinda. Um morguninn eptir komu menn utan ór Höskullsey ok sögðu þau tíðer.di, at Þorsteinn þorska- bítr hafði druknat í fiskiróðri, ok þótti mönnum þat mikill skaði*.2) Frásögn þessi er í fullu samræmi við þá trú manna í heiðnum sið, að þeir dæi í fjöll eða hóla. Kemur hún víðar fram í heimildum, og skulu hér tilfærð nokkur dæmi. 1) Landnámabók, úlg. Finns Jónssonar, Kh. 1925, kap. 135, bls. 58; sbr. Eyrbyggjasögu, kap. 4, bls. 6—7. 2) Eyrbyggjasaga, kap. 11, bls. 12—13.
Beinir tenglar