Iðunn : nýr flokkur

						146                             Alþýðan og bækurnar.                         IÐUNN

felt langa daga, vikur og mánuði. Þeir hafa leitað hvíldar

og unaðar við annarleg störf. Páll Melsteð og Esphólín

hafa aftur fundið hvíld og yndi við sagnverk sín. Því

er stíll þeirra allur annar.

Vélamenning nútímans heldur fram verkskifting og

einhæfni sem nauðsyn menningarinnar. Hún tignar hinn

einhæfa sérfræðing sem fyrirmynd á öllum sviðum. Hún

gleymir því, að á andans sviði og sérstaklega á sviði

ritstarfanna verður hinn einhæfi oftast hinn óhæfi. Til

þess að verða góður rithöfundur, í hvaða grein sem er,

þarf margháttaða lífsreynslu og mannþekkingu. Það hefir

gert skáldskap St. G. St. þróttmeiri og sannari, að hann

var »Iöngum Iæknir* sinn, »lögfræðingur, prestur«.

Þessi einhæfnisstefna er að verða allsstaðar ráðandi.

Allsstaðar eru hinir »sérfróðu« ómissandi og »óskeikulir«.

Ekkert verk má hefja, nema með forstöðu sérfræðings,

sem stundum hefir orðið að hinum verstu slysum.

Þessa gætir ekki síður í andlegum efnum. Djarni

heitinn frá Vogi fékk þessa stefnu á endanum í raun

veru viðurkenda af þinginu. Hann fékk fram ótal bitlinga

handa mönnum »til þess að N. N. mætii gefa sig allan

við skáldskap« eða »allan við listum«, »allan við fræð-

um sínum« eða »ritstörfum sínum«. Hann kom æskunni

til að trúa því, að skáldið ætti að vera skáld og

annað ekki, að fræðimaðurinn og listamaðurinn mættu

ekki vinna sér brauð við annarleg störf. Ég veit, að

honum hefir gengið gott til. En ekki verður óþarfara

verk unnið, en að gera skáldskap og listir að brauð-

striti, og fá unga menn til að selja hugsjónir sínar.

Eg hefi bent á það hér að framan, hversu lítinn þátt

sérfræðin á í bókmentum okkar. I heimi lista og vísinda

má  benda  á  hið  sama.   Michael  Angelo og Leonardo