Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Nż žjóšmįl

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Nż žjóšmįl

						NY ÞJOÐMAL
Fimmtudagur 26. janúar 1980
Ahdrés Kristjánsson:
ÞEGAR ÞINGRÆÐIÐ
NH)IST Á LÝÐRÆÐINU
Það má kalla staðreynd, sem
varla hefur verið reyntað mæla
gegn með rökiun, að Urslit
kosninganna i' desember voru
þjóðarkrafa um vinstri stjórn
eða endurnýjun og endurbætur
á' þvi stjórnarsamstarfi sem
rofið var. Einn þeirra flokka
vildi þó ekki heita kjósendum
þvi fyrir fram að einbeita sér
öðru fremur að þvi endur-
nýjunarstarfi — Alþýðuflokkur-
inn. Hann hlaut tíka langversta
Utreið vinstri flokkanna en
burðarás vinstri stjórnarinnar
— Framsóknarflokkurinn —
langmesta uppreisn.
Nú hafa tvær atrennur verið
gerðar að myndun nýrrar
vinstri stjórnar og við lok hinn-
ar siðari kveður fundarstjórinn,
Svavar Gestsson upp úr með
það að nú sé þrautreynt um
slika stjórnarmyndun að sinni.
Málin standa i' stuttu máli
þannig:
Allir vinstri flokkarnir hafa
lagt fram allýtarlegar tillögur
byggðar á stefnuskrám sinum
og aðlögun að þeim vanda, sem
hæst kallar að. Þessar tillögur
hafa verið birtar if jölmiðlum og
samanburður þvi hægur svo og
stefnuskrárnar sjálfar. Ekki
þarf lengiaðskoða tilþessaðfá
enn eina staöfestingu á þvi að
málefnalega eru þessar stefnu-
skrár samferðaskoðanir i is-
lenskum stjórnmálum og þessir
flokkar því málefnalegir sam-
íerðafkikkar á þjóðfélagsvegi
samvinnu- og jafnaöarstefnu i
margflokka stjórnmálakerfi.
Hinum megin er Sjálfstæðis-
flokkurinn með andstæða þjóö-
félagshugsjón og þvi að veru-
legu leyti með andstæðarúr-
lausnir i vanda  dagsins þjón-
andi öðrum sjónarmiðum.
Núer það nauðsyn að glöggir
og sanngjarnir vinstri menn
taki efnahagstillögur — og ýms-
ar aðrartillögur — vinstri flokk-
anna og beri þær saman og segi
álit sitt um það i hver ju þær rek-
ast á og hvernig helst megi briia
það bil. Vinstra fólkið i landinu
sem ætlaðist til þess að þessir
flokkar ynnu saman og veitti
þeim bæði styrk til þess og gerði
eindregna kröfu um það, á fulla
heimtingu á slikri úttekt. Þessa
dagana er það brýnast i málefn-
um vinstra samstarfs i íandinu
að gera sér grein fyrir þvi,
hverjir hinir brotnu hlekkir i
samstarfskeðju samferðaflokk-
anna eru. Þetta verkefni gætu
helst leyst af hendi samtök ein-
lægraog glöggra vinstri manna,
sem eru þó ekki svo bundnir ein-
stökum vinstri flokkum, að
þeim bregðist hlutleysi. Alits-
gerð þessa vinnuhóps ætti siðan
að leggja fyrir vinstri flokkana
og best væriað þeir efndu sjálfir -
til þessarar hlutlausu athugun-
ar. Að þessu fengnu gæti orðið
árangursrikara að setjast að
samningaborði i þriðja sinn um
vinstri stjórn.
Það hefur verið ömurlegt
slöustu vikurnar að heyra
landsfeður og máttarstólpa i
stjórnmálum hamra það járn i
sifellu að það sé æðsta skylda og
jafnvel frumskylda Alþingis að
mynda rtkisstjórn, hvernig sem
þaðfer að þvi. Sannleikurinn er
sá, aö sé þessu haldið fram til
fullrar streitu mun það fyrr eöa
siðar leggja starf þingsins i
rústir i margflokka kerfi okkar
og þingræðið halda áfram að
nlðast æ meira á lýðræðinu.
Þessi kenning er andstæð lýð-
ræðishugsjón kosninga. Hiin
ÞIÓÐHÁTÍÐARSJOÐUR
auglýsir eftir umsóknum um
styrki úr sjóðnum á árinu 1980.
Samkvæmt skipulagsskrá sjóðsins nr. 361 30. september
1977 er tilgangur sjóösins ,,að veita styrki til stofnana og
annarra aöila, er hafa það verkefni að vinna aö varöveislu
og vernd þeirra verðmæta lands og menningar, sem
núverandi kynsióð hefur tekið I arf.
a)  Fjórðunguraf árlegu ráðstöfunarfé sjöösins skal renna
til Friölýsingarsjóðs tii náttúruverndar á vegum
Náttúruverndarráös.
b)  Fjórðunguraf árlegu ráöstöfunarfé sjóösins skal renna
til varöveislu fornminja, gamalla bygginga og annarra
menningarverðmæta á vegum Þjóöminjasafns.
Að öðru levti úthlutar stjórn sjóðsins ráöstöfunarfé hverju
sinni i samræmi við megintilgang hans, og komi þar einn-
ig til álita viöbótarstyrkir til þarfa, sem getið er l liöum a)
og b).
Við þaö skal miðað. að styrkir úr sjóönum veröi viöbótar-
framlag til þeirra verkefna, sem styrkt eru, en veröi ekki
til þess að lækka önnur opinber framlög til þeirra eða
draga úr stuöningi annarra viö þau."
Stefnt er aft úthlutun styrkja á fyrri hluta komandi árs.
Lmsóknarfrestur er til 22. febrúar 1980. Eldri umsóknir
her að endurnvja. L'msóknareyðublöð liggja frammi I af-
greiðslu Seftla'baiika Islanus, Hafnarstræti 10, Reykjavlk.
. Nánariupplvsini<ar gefur ritari sjóðsstjornar, Sveinbjörn
Ilafliðason, f-slma <9l) 20500.
ÞJÓÐHATÍÐARSJÓÐUR
Andrés Kristjánsson
ætlast til að Alþingi myndi rikis-
stjórn og styðji hana yfir hvaða
pólitísk vatnaskil sem eru. Hún
ætlast til að þingið hafi úrslit
kosninga að engu, taki við
stjórnarmyndunina ekkert tillit
til Urskurðar kjósenda I þessum
efnum. HUn heimtar að mestu
andstæðurnar vinni saman,.
stjórni saman og brjóti þar með
það kjarnaboðorð ~stjórnar-
skrárinnar, að þingmenn eigi
öllu ööru fremur að hlýöa sann-
færingu sinni og samvisku sem
þeir hafa borið kjósendum og
hlotið atkvæði þeirra fyrir.
Siðan eiga þeir að beygja sig
undir einhverja meginkröfu
þingræðis um að svikja kjós-
endur si'na. Þettaer hvorki hægt
né sæmilegt. Hafi kjósendur
kosið flokk til vinstri stjórnar,
getur hann að sjálfsögðu ekki
farið I eða stutt stjórn með
Sjálfstæðisflokknum. Þegar
góðir og gegnir lýðræðisoddvit-
ar halda þessari skyldukenn-
ingu fram i þaula eru þeir
skemmdarverkamenn lýð-
ræðisins.
Þegar betur er að gáð sést
lika að stjórnarskráin ætlast
alls ekki til slfks og bendir bein-
linis á leið til þess að þingmenn
þurfi ekki að lUta slikri ein-
ræðiskröfu. Utanþingsstjórn er
sú lausn, sem þar er bent á.
Þingið missir i engu afl sitt eða
virðingu við slikt. Það hefur eft-
'r sem áður tögl og hagldir i
peim málum, sem þvi eru
stjórnskipulega fengin i hendur
og utanþingsstjórn verður að
hllta meirihlutavilja þess I -öll-
um meginefnum.
Frumskylda og meginskylda
Alþingis er löggjafarstarf, þar
sem hver þingmaður vinnur að i
samræmi við skoðanir sinar,
sem hann hefur kynnt kjósend-
um og vilja þeirra. Þá þjónar
þingræðið lýðræðinu, eins og
það á að gera. Auðvitað er best,
að framkvæmdavaldið — stjórn
landsins — eigi samleið með
þessari framkvæmd lýðræðisins
I meirihlutastjórn eins flokks
eða samferðaflokka en sé þess
ekki kostur er utanþingsstjórn
skasta lausnin og sú lýðræðis-
legasta.
Sem betur fer sjást þess nú
merki, að alþingismenn séu að
átta sig á þessu. Ingvar Gísla-
son einhver gleggsti og greinar-
besti maður, sem nU situr á Al-
þingi og öðrum sjálfstæðari i
skoðunum, hefur síðustu daga
gert góða grein fyrir þessu I
grein I Timanum, og þó enn bet-
ur I nánari skilgreiningu I sjón-
varpinu og bent á hvert öpun
eftir breska tviflokkakerfinu er
að leiða i margflokkakerfi okk-
ar, þar sem fyrirmyndin á alls
ekki við. Rök hans voru afar
glögg og vonandi fá nU fleiri
. þingmenn sjónina en hann.
Að sjálfsögðu er meirihluta-
stjórn best og æskilegust, ef
unnt reynist að mynda hana I
samræmi við meginlinur I
stjórnmálum, sem kosið hefur
veriðum, og Urslit kosninganna.
En þær meginlinur má stjórnar-
myndun ekki slita ekki mis-
bjóða Urskurði kjósandans með
þeim hætti. Það er að nauðga
lýðræðinu. Sjálfheldan stafar
auðvitað af gölluðu kerfi og þvi
þarf að breyta með okkar að-
stæður og þarfir I huga, svo að
íyðræðisleg meirihlutastjórn
myndist eftir leiðum þingræðis I
farvegi kosningaúrslita. Vinstri
stjórn nU væri í samræmi við
það eh ekki hægri stjórn eftir
þessar kosningar. Sé þess ekki
kostur er utanþingsstjdrn skásti
kosturinn og hUn á að lUta
meirihluta sem myndast á þingi
I málefnalegri samstöðu lýð-
ræðistrUrra og frjálsra þing-
manna.
AndrésKristjánsson
Landbúnaðarstefna
Erfitt er að skilgreina i stuttu
máli hvert er hlutverk landbUn-
aðar i islensku þjóðlífi. Mat
manna á þvi er auk þess mjög
misjafnt og i sumum tilfellum
um að ræða tilfinningaleg eða
þjóðernisleg sjónarmið, sem
erfitt er að festa hendur á.
Hér verður lögð áhersla á 4
meginatriði:
a)  Landbúnaðurinn sér þjóðinni
fyrir matvælum, sem eru
drjUgur hluti af neyslu fólksins.
Með þvi skapar hann þjóðinni
það öryggi, sem i þvf felst að
framleiða sem mest af mat-
vælum i landinu sjálfu eða geta
framleitt þau, ef aðflutningar
teppast eða matvæli verða á
annan hátt torfengin.
b)   LandbUnaðurinn er grund-
völlur að lifsafkomu verulegs
hluta þjóðarinnar og megin-
hluta fólks í stórum landshlut-
um.
Hann leggur til hráefni til iðn-
aðar, sem er mikilvægur þáttur
iðnþróunar i landinu.
c)  Landbúnaðurinn hefur menn-
ingarlegt og félagslegt gildi,
sem felst m.a. i snertingu
þeirra, sem að honum vinna við
náttúrU landsins, tengsl þeirra
við sögu þjóðarinnar og sambúð
hennar við landið um aldir.
d)  LandbUnaðurinn nytjar gæði
landsins, og hann er ómissandi
hlekkur I byggðakeðju landsins.
1 umræðum um landbúnaðar-
mál er þvi oft litill gaumur gef-
Kafli þessi er úr		þingskjali,
er	landbúnaða	rráðherra
lagði	fram á sl. ári á þingi,	
um s	tefnumörkun	í landbún-
aði.	Er   kaflinn   úr   greinar-	
gerð	frumvarps	um    þetta
efni.		
inn hver nauösyn eyþjóð eins og
Islendingum er að geta verið
öðrum óháð um sem flest mat-
væli. Hefur þvi stundum verið
slegið fram að ódýrara væri að
flytja inn þorra þeirra búvara,
sem þjóðin þarfnast en að
stunda hér slíka framleiðslu við
erfið skilyrði að dómi viðkom-
andi. Flestar Evrópuþjóðir hafa
fylgt þeirri stefnu að halda uppi
öflugri búvöruframleiðslu i
löndum sinum, tryggja bændum
fullt verð fyrir framleiðsluna,
en selja umframmagníð Ur
landi á „dumping" verði. Þvi
hefur nU um skeið verið hægt að
gera mjög hagstæð kaup á bú-
vörum i nágrannalöndum
okkar. Jafnframt hefur mark-
aðsaðstaða fyrir þær islensku
bUvörur sem flytja þarf Ut farið
versnandi.
Varlegt er að treysta á að bU-
vörur fáist til frambuðar á hag-
stæðum kjörum erlendis. Efna-
hagsbandalag Evrópu hefur
ekki mótað sér frambUðar-
stefnu i landbUnaðarmálum.
Grundvallarbreyting á stefnu t
þess getur gjörbreytt verðlagi /
búvara á heimsmarkaði á til-1
tölulega skömmum tima.
Þá geta óvæntir atburðir eins
og uppskerubrestur eða þjóð-
félagsátök á stuttum tima
breytt markaðsaðstæöum.
Nægir i þvi sambandi að benda
á átókin I Iran nU nýverið og
áhrif þeirra á efnahagsþróun i l
heiminum.
Þvi er lögð á það áhersla að
islenskur landbUnaður fullnægi
þörfum þjóðarinnar fyrir þær
búvörur, sem hér er unnt að
framleiða.
Við mat á öryggisgildi land-
bUnaðarins ber þó að hafa i
huga að hann er að töluverðu
leyti háður innfluttum rekstrar-
vörum, s.s. oliu, áburði og
kjarnfoðri. Unnt er að auka
öryggisgildið til muna með þvi
að bæta innlenda fóðurfram-
leiðslu og auka notkun inn-
lendrar orku við buvörufram-
leiðsluna.
Ekki hefur verið gerð full-
nægjandi könnun á þvi hve
margir hafa atvinnu við land-
búnað, iðnað og vinnslu úr land-
bunaðarvörum og þjónustu
ýmiskonar. Ljóst er hins vegar
að landbúnaðurinn er mjög
mikilvægur atvinnugjafi um
land allt og i sumum byggðum
má heita, að atvinna fólks bygg-
ist að mestu á starfsemi tengdri
honum.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8