Sjómannadagsblaðið

						Stýrislausir í ofviðri við Grænland

Rætt við Gísla Jónasson skipstjóra um langan sjómennsku-

og skipstjóraferil hans

Gísli Jónasson er meðalfarsœlli og kunn-

ari togaraskipstjóra okkar frá Jyrri tíð.

Hann hóf sjómennsku aðeins 13 ára

gamall á vestfirskum kútter, en gerðist

seinna bátsmaður og stýrimaður á tog-

urum meðkunnum aflamönnum eins og

Bjarna Ingimarssyni og varð loks skip-

stjóri á mörgum togurum, seinast á

Siglufirði. Sjómannadagsblaðið sótti

Gísla heim og bað hann að segja okkur

sitthvað frá 37 ára sjómannsferli þar af

20 áraferli sem stýrimaður og skipstjóri.

Varð Gísli vel við ósk okkar ogfer við-

talið hér á eftir.

„Ég er fæddur þann 4. september

1911 í Reykjafirði sem gengur inn úr

Arnarfirði og er einn svonefndra

„Suðurfjarða", segir Gísli Jónasson.

„Foreldrar mínir voru þau Jónas

Ásmundsson búfræðingur frá Hólum

og Jóna Ásgeirsdóttir. Pabbi var Þing-

eyingur að ætt en móðir mín

Vestfirðingur fædd og uppalin á Álfta-

mýri í utanverðum Arnarfirði að

norðanverðu.

Reykjafjörðurinn var talsvert afskekkt

jörð á þessum tíma og nokkuð langt í

næsta kaupstað sem var Bíldudalur.

Þangað var fjögurra tíma gangur, en

líka var hægt að fara sjóleiðina, en

faðir minn átti skektu, fjögurra manna

far, og á henni var farið ef veður leyfði.

Ekki var um neina fiskveiði að ræða

þarna þar sem of langt var á miðin og

því engir róðrar stundaðir. Við björg-

Gísli Jónasson: „Minntist ég þá með nokk-

urrí beiskju boðs Friðþjófi Jóhannessonar

nokkru áður.

(Ljósm. Sjómannadagsbl./Björn Pálsson)

uðumst við búskapinn, en bústofninn

var rúmlega hundrað ær og tvær eða

þrjár kýr. Þá vorum við með fjögur til

fimm hross.

Lífsbaráttan var sannarlega erfið í

uppvexti mínum, því við vorum tólf

systkinin, sex strákar og sex stelpur, og

var ég næst yngsta barnið. Af þessum

stóra hópi erum við nú tvö á lífi syst-

kinin. Sérstaklega vildi verða þröngt í

búi þegar kom fram á veturinn, en þá

var tekið að minnka um allt nýmeti,

nema þá helst fugla sem veiddir voru,

svo og sel. Annars var mest etinn

fiskur sem keyptur var til búsins fra

Bíldudal, einkum saltfiskur. En þratC

fyrir þetta finnst mér að ég hafi átl

hamingjusama bernskudaga þegar eg

lít til baka. Við systkinin vorum mj°g

samrýnd og við fundum upp á mörg'

um leikjum. Á rann niður dalinn og '

henni var silungur. Áttum við margat

ánægjustundir við að veiða silunginn-

Hálfdrættingur á Pilot

„Þegar eftir að ég hafði verið fermdur>

þá þrettán og hálfs árs gamall, var eg

ráðinn á seglskútu sem hét Pilot og va

í eigu Ágústs Sigurðssonar útgerðar-

manns.     Ágúst     fórst     seinna

Þormóðsslysinu. Ég var ráðinn þarna

sem hálfdrættingur ásamt syni s&P'

stjórans. Öll fór hýran til heimilisinS'

Með   skútuna   var   skipstjóri   sern

Kristján  Árnason  hét,   hinn   meSt

fyrirmyndarmaður  og  þótti   mi*1

fiskimaður. Við vorum þarna 14 tu 1

manns á. Lítið rými var ætlað hverjum

mannanna og vorum við oftast tveir

koju og einu sinni man ég eftir ok^u

þremur í sömu kojunni. Eldavél stoð

miðju gólfi  í  lúkarnum  og þar v

matast, þurrkuð hífðarföt og anna

Ekki var loftið því alltaf gott þarna

niðri. Við vorum vitaskuld á færum °S

allt var saltað um borð. Lagt var upp

Bíldudal.

Andinn um borð í kútternum v*

ágætur en metnaður var mikill m1

manna um hver drægi mest — og T

rði

90

SJÓMANNADAGSBLAg^