116 SJOMANNADAGSBLAÐID Góð tilfinning að halda heim í vissu um að öryggi sæfarenda sé tryggt Rætt við Tómas Þ. Sigurðsson forstöðumann Rekstrarsviðs Siglingastofnunar sem starfað hefur hjá Vita- og hafnarmálastofnun í 54 ár Fyrir 54 árutn hóf Tómas Þ. Sigurðsson störf hjá Vita- og hafnarmála- stofnun, þá aðeins tólf ára gamall. Þar starfar hann enn og munu ekki margir geta státað af jafn löngum starfsaldri á sama vinnustað. Hann er nú forstöðumaður Rekstrarsviðs Siglingastofnunar Islands, en þann 1. október 1996 voru stofnanirnar sameinaðar og eru nú undir sama þaki að Vesturvör 2 í Kópavogi. Sem vænta má eru þær breytingar miklar sem Tómas hefur orðið vitni að á þessum langa tíma og í því spjalli sem hér fer á eftir skýrir hann frá ýmsum þeirra. Hann rifjar hér upp ferðir í af- skekkta vita fyrr á árum sem ýmist tengdust byggingum vita eða viðhaldi á þeim og segir jafnframt frá þeirri nútíma tækni sem komin er til sögunn- ar nýja staðsetningarkerfinu og veðurathuganakerfinu, sem hann og menn hans hafa umsjón með og sífellt gerist stærra og fullkomnara. Þá er hér litið til upphafs vitavæðingar á íslandi og við fræðumst um undra hug- vitssamlegan og margbrotinn búnað vitanna fyrrum, þótt sá búnaður krefðist mikillar umönnunar. Nú eru vitarnir orðnir að mestu sjálfvirkir og vinnan við þá svipur hjá sjón á við það sem var. En hér Hggur merk saga að baki sem sannarlega er vert að kynnast. Ég er fæddur á Sauðárkróki þann 29. apríl árið 1932 og voru foreldrar mínir bæði Skagfirðingar, en þau voru Sigurður Pétursson verkstjóri og Mar- grét Björnsdóttir," segir Tómas Sig- urðsson. Faðir minn vann lengi við vegagerð og hafnir, en hóf störf hjá Vitamálastofnun við byggingar á vit- um nokkru fyrir 1930 og var það hans aðalatvinna þar til hann lést árið 1958. Á ferli sínum byggði hann 57 vita og þar á meðal alla skerjavitana. Það var einmitt hjá föður mínum sem ég hóf sjálfur störf hjá Vitamálastofn- un vorið 1944, þegar ég var aðeins 12 ára, og var fyrsti vitinn sem ég vann við nýi Garðskagavitinn. Ég vann svo undir stjórn föður míns við vitabygg- ingar á sumrum til sautján eða átján ára aldurs. Aðstæður við þessa vinnu voru mjög erfiðar í þá daga, því þeir staðir þar sem vitarnir risu voru fæstir í vegasambandi. Við höfðum þá vita- skipið Hermóð til umráða og á honum var byggingarefnið flutt svo nærri byggingarstæðinu sem unnt var. Þá Tómas Sigurðsson: Ég dreg ekki clul á að mér hefur reynst þetta starffjöl- þtt og áhugavert." (Ljósm.: Sjómdhl. AM) var það flutt á trébátum til lands, sem iðulega var enginn leikur vegna öldu- gangs við skerin, auk þess sem bát- arnir voru það þungir að vandi var að koma þeim upp í fjöruna. Úr bátunum urðu menn svo að bera efnið, sement, sand og grjót, á sjálfum sér síðasta spölinn. Steypan var öll hrærð á höndum og síðan hífð upp í fötum þegar vitinn hækkaði. Þegar byggt var á skerjum var byrjað á að reka saman einhvern timburpall, tjaldað yfir hann og legið þar við meðan á byggingunni stóð, kannski í tvo til þrjá mánuði. En þó voru það ótrúleg afköst sem hægt var að ná með þessum hætti, enda voru það þrekmiklir menn sem gáfu sig í þetta. Til dæmis tók ekki nema um þrjá mánuði að byggja Garð- skagavitann sem er 26 metra hár. Ég kem að honum nokkrum sinnum á ári og þá vakna margar gamlar minning- ar til lífsins. Til dæmis ætluðum við sem að byggingunni unnum að fara á lýðveldishátíðina 17. júní 1944. Við vorum búnir að tryggja okkur boddý- bíl til fararinnar, en vegna rigningar- innar og örtraðarinnar á Þingvalla- veginum varð ekki úr neinu, svo við fögnuðum hátíðinni bara á okkar hátt suður á Garðskaga." Oft lenda menn í sjónum eða í öðru volki Það átti svo að fara að það teygð- ist úr starfstíma mínum hjá Vilamála- stofnun og hef ég nú verið í þessu starfi í 54 ár. Sautján eða átján ára gamall hóf ég vélsmíðanám hjá stoin- uninni og var námið sérhæfl að þvi leyti að megináhersla var lögð á þann búnað sem þörf er á vegna vitanna. Kennari minn var Friðrik Teitsson, mikill völundur og góður smiður.