Gripla

						230                                                GRIPLA

framburð en 'Hamraendar' sé fyrnd ritmynd skrifara sem hafa gert

sér Ijóst að fyrri liður nafnsins væri í rauninni eignarfall fleirtölu af

'hamar(r)'.

í tveimur heimildum verða þó fyrir aðrar myndir bæjarnafnsins en

þessar tvær.

í bréfi skrifuðu í Hítardal 1478, sem er varðveitt í stafréttri uppskrift

Jóns Magnússonar bróður Árna, eru Hamraendar í Hraunhreppi í

Mýrasýslu nefndir "hamurendar" (DI VI nr. 133). Þetta er regluleg

mynd með stoðhljóðinu u, eins og í 'Akureyri' og 'Fagurey', en hún

hefur varla náð mikilli fótfestu vegna þess að stofninn 'hamur'- var

ekki til í málinu.

DIIX nr. 381 er prentað eftir stafréttri uppskrift frá 1711 eftir bréfi

skrifuðu í Hjarðarholti 1528. í þeirri uppskrift eru Hamraendar í Döl-

um nefndir fimm sinnum alls, og í öll skiptin er fyrri liður 'hamr'-, en

í uppskrift sama bréfs með hendi séra Jóns Halldórssonar í Hítardal,

sem lesbrigði eru tekin úr í DI, er í fyrirsögn talað um kaup á "Hamar-

endum" og a. m. k. einu sinni í texta bréfsins um "Hamarenda" fyrir

"hamrenda". Hér hefur séra Jón (eða einhver á undan honum) búið til

stofnsamsetningu úr annarihvorri framburðarmyndinni 'Hamrendar'

eða 'Hamurendar'.                                                                 S.K.

GÓÐ ER GÁTA ÞÍN

Grein þessi birtist upphaflega í fjölrituðum bæklingi sem nefndist Bjarnígull,

sendur Bjarna Einarssyni sextugum. I þeim bæklingi er fátt ritað í alvöru.

Greinarskömmin er birt hér aftur sökum þess að í Griplu II var vakin á

henni óverðskulduð athygli, og er tækifærið notað til að bæta í hana á

tveimur stöðum fáeinum orðum sem betra var að hafa en missa.

Eiríkur hét maður og var Þorvaldsson, kallaður hinn rauði, 'Breiþ-

firþscr' segir Ari fróði Þorgilsson í íslendingabók, og af öðrum heim-

ildum má ráða, þegar lesið er aftur fyrir varðveitta texta, að hann hafi

verið ættaður frá Dröngum á Skógarströnd. Tvennt var það í eigu

Eiríks rauða, sem varð þess valdandi, að hann gerðist vígamaður meiri

en hann hafði burði til og varð af þeim sökum landflótta af íslandi.

Annað voru þrælar hans, sem felldu skriðu á bæ Valþjófs nokkurs á

Valþjófsstöðum, 'enn Eyiolfr saurr frændi hans drap þrælana hia

Skeidzbrekkum vpp fra Vatzhorni. fyrer þa sauk vo Eirekr Eyiolf saur.

hann vo ok Holmgongu-Hrafn aa Leikskálum.'1 Hitt voru setstokkar,