Gripla

						POSTULÍNSGERÐ OG HESTAVÍG                                  33

kemur fyrir í fornum ritum í þeirri nafnmynd, sem enn tíðkast. Hannes

Þorsteinsson þjóðskjalavörður virðist telja, að dalurinn hafi upphaf-

lega heitið Blígsmýrardalr, en ekki verður séð, að hann styðji þá til-

gátu sérstaklega sterkum rökum.46 í skjali frá 1508 (í handriti frá því

um miðja 17. öld), þar sem Jón Arason prestur á Hrafnagili (síðar

biskup) kærir óleyfilegan Iambarekstur á Bleiksmýrardal, kemur tvisv-

ar fyrir hin torkennilega orðmynd Bleykssmydardal/Bleykzsmydar-

dal.47 Mestar líkur eru til, að Bleiksmýrarnafnið sé upprunalegt,

hvernig sem það svo er til komið í öndverðu, enda skiptir það höfuð-

efni þessarar ritgerðar engu.

Svo fór, að Jón Jakobsson sendi rentukammerinu í tvennu lagi

skýrslur, sem varða Bleiksmýrardal og leit að bleikju þar, en þó býsna

ólflcar. Hér verður fyrst birt skýrslan, sem hann sendi með seinna bréf-

mu, en það er dagsett 11. nóvember 1779 og hljóðar svo:

Her ved Jndsendes Underdanigst, meddelte Underretninger fra

dem, som i fölge Höylovlig Collegii naadigste Pro Memoria de

dato 24de Martii a.c. /:som ved min Underdanigste Pro Memoria

af 6te Septembr(is) næstleden, om denne Affaire blev forglemt.7

beskikket vare, at undersöge, om Porcellain Jordart, paa Bleik-

mýre-Dalen her i Sysselet . . .

Hér er raunar ekkert nema venjulegt form embættisbréfa þessa

tímaskeiðs á ferðinni, en annarlegt má það kallast, að bæði rentu-

kammerið og sýslumaður skuli telja Bleiksmýrardal vera í Eyjafjarðar-

sýslu. Hann er þó bæði fyrr og síðar talinn til Mngeyjarsýslu, þó að

Hrafnagilskirkja og Munkaþverárklaustur (þ.e. konungur 1779) séu

eigendur dalsins.

Þá kemur hér fylgiskjalið með bréfinu:

Epter Her Syslumans yfer Vadla-Syslu Sr Jons Jacobssonar skrif-

legre Befaling nu þann 5ta Junii, Reistumm vier underskrifader

til Bleiksmyrardals sem er ur bigd Hiedann48 þyngmanaleid, Ed-

Árbók hins íslenzka fornleifafélags 1923, bls. 11. Hannes er þó ekki mjög harður á

máktað sínum í þessu efni, aldrei þessu vant.

íslenzkt fornbréfasafn VIII, bls 258 (á fyrri staðnum er þar ranglega tíunduð orð-

myndin Bleiksmydardal). Steph. 62, bl. 14 v (ljósmynd í Árnastofnun í Reykjavfk). Á

tyni staðnum er smydar raunar leiðrétt ofar línu í myrar (með unglegri rithendi), enda

er "áleitt, að uppruni nafnsins felist í þessum orðmyndum bréfsins.

I hdr. Hediann.