Gripla

						UM DANAKONUNGA SÖGUR                                     87

andast 'af blóðláti þar á Englandi',26 en í kvæðinu Noregskonungatali,

Agripi, sögu Noregskonunga eftir Theodoricus, Fagurskinnu, Knýtl-

inga sögu og ÓlTr segir að hann hafi andast er honum var skorinn úf-

ur, og er orðið blóðrás notað í Noregskonungatali, Ágripi og Fagur-

skinnu og 'effusione sanguinis' hjá Theodoricus. Af þessu er ljóst að

sögnin um dauða Eiríks jarls er gömul og hefur, að því er best verður

séð, fyrst verið skráð á bók í riti Sæmundar fróða, eins og Bjarni

Guðnason bendir á. En hver var heimild ÓlTr og hvernig stendur á

skyldleika hennar og Knýtlinga sögu? Líklegt væri að klausan um

dauða Eiríks jarls væri úr þeirri sömu sögu af Danakonungum og

stuðst er við í 60.-65. kap. ÓlTr, en einnig kæmu til greina Hlaðajarla

saga, Knúts saga ríka eða Ólafs saga hslga eftir Styrmi fróða. Skyld-

leiki klausunnar við Fagurskinnu og Knýtlinga sögu bendir óneitanlega

til að Knúts saga gæti verið heimildin. í málfari er ekkert sem bendir

til að klausan væri þýdd úr latínu, og er af þeim sökum líklegt að hún

muni hvorki komin beint úr riti Sæmundar fróða né Ólafs sögu

Tryggvasonar eftir Gunnlaug munk Leifsson.

A bls. lxxxviii-lxxxix í DS er borin saman frásögn Knýtlinga sögu og

Heimskringlu af hernaði Sveins tjúguskeggs á Englandi. Þarna hefði

verið betra að bera texta Knýtlinga sögu saman við Ólafs sögu helga

hina sérstöku, sbr. ÓIHJH 33.11-34.2:

Sveinn Danakonungr fór með her sinn vestr til Englands á hendr

Aðalráði Englakonungi Játgeirssyni ok áttu þeir orrostur ok

hgfðu ýmsir sigr.

Og Knýtlinga sögu (DS 98):

At lykðum fór hann með her sinn vestr til Englands . . . Þar var

þá Aðalráðr konungr Játgeirsson. Þeir Sveinn konungr áttu

margar orrostur, ok hgfðu ýmsir sigr.

Sama máli gegnir um kafla á bls. lxxxi, þar sem eru taldar heimildir

sem eru samsaga Knýtlinga sögu um að Danakonungar hafi tekið skatt

af Noregi eftir fall Haralds gráfeldar. Bjarni getur þess að í Heims-

kringlu sé tekið fram, að Hákon jarl hafi engan skatt goldið Danakon-

ungi, og rétt er það, að þannig stendur í Ólafs sögu Tryggvasonar í

Heimskringlu,27 en í Ólafs sögu helga stendur hins vegar:

26  HkrBA II, bls. 32.9, ÓIHJH, bls. 55.6-7.

27  HkrBA I, bls. 254.2-5.