ÁLFRÚN GUNNLAUGSDÓTTIR JÓRSALAFERÐ Le Voyage de Charlemagne en Orient Le voyage de Charlemagne en Orient1 er franskt miðaldakvæði og talið skrifað á 12. öld, en ekki eru fræðimenn sammála um hvort kvæðið var skrifað á fyrri hluta þeirrar aldar eða á þeim seinni, enda er af marg- víslegum ástæðum erfitt að tímasetja það og einnig að koma því í flokk með öðrum kvæðum. Það er þó venjulega sett með hetjukvæðunum (chansons de geste). Eina handritið sem til var af kvæðinu er nú glatað, en búið var að gera af því eftirrit og var það gefið út á prent árið 1836. Handritið var geymt í British Museum, King's Library, en þaðan hvarf það árið 1879 og síðan hefur ekkert til þess spurst. Handritið var talið vera frá lokum 13. aldar eða byrjun þeirrar 14. og skrifað á eyjafrönsku (angló-nor- mönsku). Karlamagnús og kappar hans voru skáldum á miðöldum algengt yrk- isefni og fjölluðu þau í kvæðum sínum um afreksverk þeirra og hetju- dáðir. Slíkt efni er þó ekki að finna í Le Voyage de Charlemagne, ekki svo mikið sem eina bardagalýsingu. Er för Karlamagnúsar hin friðsam- legasta. Frönsk hetjukvæði eru að jafnaði nokkur þúsund ljóðlínur að lengd, en það á þó ekki við um Le Voyage de Charlemagne, sem aðeins hefur að geyma 870 ljóðlínur. Yfirleitt eru ljóðlínur þessara hetjukvæða mjög langar, allt að því tíu atkvæði. Ljóðlínur Le Voyage de Charle- magne eru ennþá lengri, tólf til fjórtán atkvæði. Er kvæðið ort undir 1 Coulet og Aebischer nota þennan titil. Sjá J. Coulet, Études sur l'ancien poéme francais du Voyage de Charlemagne en Orient, Montpellier 1907, og P. Aebischer, Les versions norroises du 'Voyage de Charlemagne en Orient', Leurs sources, Paris 1956. Við samningu þessarar greinar hef ég stuðst við eftirtaldar útgáfur af kvæðinu: P. Aebischer, Le Voyage de Charlemagne á Jerusalem et á Constantinople, Genéve-Paris 1965. Tilvitn- anir eru teknar úr þeirri útgáfu. E. Koschwitz, Karls des Grossen Reise nach Jerusalem und Constantinopel, Leipzig 1923.