194 ÝMISLEGT UM VERMENSKU Á 19. ÖLD eimreiðin á vetrarvertíð. ¦ Lifrarbræðslustöð var fyrst sett á stofn á ísaflrði um 1880, í Neðsta-kaupstaðnum, og eftir það seldu sjómenn úr öllum verstöðvum við Djúp lifur sína þangað óbrædda. Úr Bolungarvík var þá sóttur surtarbrandur út í Breiðhillu og Snjólfsgjá. En það var vont verk og eigi hættulaust, því kennileiti þessi eru í Traðarhyrnu, sem er hátt fjall, klettótt mjög og sæbratt utan til við Bolungarvik. Oftast nær áttu þó þeir, er þar voru heimamenn, eitthvað til að láta í eldinn, og þótti þeim aðkomumennirnir oft nokkuð fingralangir í eldiviðarleitinni. Minsta kosti þótti betra að hafa sem minst á glámbekk tóma tjörukagga, grútartunnur og aðra þess háttar lauslega hluti. I þessu sambandi er það mælt, að eitt sinn hittust í kaupstað tveir gamlir formenn, er á yngri árum höfðu róið í Bolungarvík, verið samrýmdir mjög og þá fremur ógætnir kallaðir. Urðu þeir nú báðir mjög fegnir samfundunum, settust að drykkju og tóku að rifja upp gamlar minningar frá formensku- og samveruárun- um. Segir þá annar þeirra: »Ja, manstu, Gummi, þegar við stálum bátnum úr hjallinum?« »Hvort ég man?« anzar hinn, »en þetta var helvízkur garmur, og svo ekki nema hálfur«. »Ja, hálfur«, segir sá fyrri, »af hverju var það, maður guðs og lifandi, nema því, að við vorum búnir að stela hinum helmingnum áður«. Eins og fyr greinir varð mjög mikil breyting á þessu um 1880, því þá koma steinolían og kolin til sögunnar. Þá rísa og upp búðir með nýrri gerð, sem sumar hverjar eru enn við líði, breyttar og endurbættar, og nú notaðar sem íbúðar- hús af borgurum Bolungarvíkur. Búðir þessar voru með hliðarveggjum og þaki af torfi, en göflum af timbri, og var gengið inn í annan þeirra. Þær voru súðþaktar og portbygðai'- Margir bæir umhveríis Djúpið, einkum hinir stærri, svo sem Vatnsfjarðarstaður, Skálavík, Kálfavik, Reykjarfjörður, Lauga- ból o. fl., áttu sér búðir fyrir sínar skipshafnir, sem stundum voru 23, en hinir efnaminni urðu að leigja sér búðir at landeigendum. Nokkru fyrir aldamótin síðustu, áður en verzlun kom í Bolungarvík, var lítið um aðstreymi fólks, er setjast vildi þar að. Meðan svo var, stóðu verbúðirnar auðai* þann tíma árs, er sjómennirnir voru þar eigi, en er sa