232 RITSJÁ EIMBEIÐI-V Páll S. Pálsson: NORÐUR-REYKIR. Kvæði. Winnipeg 1936. (Viking Press Ltd.) Eg hygg að þess hafi verið getið í tímariti þessu eigi alls fyrir löngu, að prófessor einn í Winnipeg, sem er hinn mesti galdra- karl um tungumálaþekkingu og kannað hefur vandlega ljóðakveðskap þeirra nýlendumanna í Kanada, sem ekki yrkja á ensku, hafi kveðið skj'rt á um það, að íslendingar bæru af öllum þjóðum þar í landi um Ijóðagerð. Hér á landi þekkjast ekki verulega önnur islenzk ljóðskáld Vesturheims en Stephan G. og K. N. Hér þekkist t. d. lítið sá maður, sem KirkconnelL prófessorinn er áður getur, telur mestan djúphyggjumann íslenzkra Ijóð- skálda í Vesturheimi Guttormur J, Guttormsson í Riverton. Það er því eigi að kynja, þótt menn viti lítil deili á Páli S. Pálssyhi, því að þótt liann sé hálf-sextugur að aldri, þá hafa kvæði hans aldrei áður verið gefin út í samfeldu lagi, en aðeins birzt eftir hann nokkur kvæði í blöðum. Pótt kvæði þessi, sem birt hafa verið á stangli, haii mörg verið eftir- tektarverð, þá hygg ég að Páll hafi i raun réttri um langt skeið vilt heim- ildir á sér með kátlegum gamanvisum, græskulausum og smellnum, sem hann oft söng á skemtunum við mikinn orðstír. Því Páll er ekki eingðngu raddmaður, heldur og færasti leikari íslendinga í Winnipeg. En nú nmn eigi lijá því fara, að Páll setjist á þann bekk ljóðskálda i meðvitund manna þar vestra, þar sem hann á sæti á bekk þeirra færustu manna. Páll er fimtán ára að aldri, þegar hann yrkir sitt fyrsta kvæði, og er það prentað í bókinni. Kvæðið er unggæðislegt, en þó eru í því einkenni, sem vart verður enn hjá þeim fullþroska manni. Kvæðið er ort heima á Norður-Reykjum, sem bókin er nefnd eftir, og þess verður þráfaldlega vart, fram í kvæði hinna siðustu ára, að þrátt fyrir nærri fjögurra ára- tuga dvöl fjærri Horgarfirðinum, þá hefur æskusveitin alveg óvenjulega sterk tök á þessu fjarlæga barni sínu. Aðeins i einu kvæði kemur þetta þó fram sem óþolinmæði óyndisins: Hér eru engir álfar, AIls er yndis varnað, enginn »Huldu-klettur«, ; ísland, barni þinu, Ok, né Eiriksjökull utan eins: þú lifir alt eru tómar slettur. æ, i hjarta minu. Hitt er heklur, að hvar sem náttúru vestra er lýst, verður vart eins og bergmáls úr ómum að heiman. Og mikíll innileikur er i endurminniiigum i kvæðinu íslenzki smalarírengurinn: Við sól og regn í sátt þú ert, og sunnan-vind og norðan-garra. Þau hafa öll Jjítt hjarta snert. Á holtsins auðn og millum kjarr.i þú söngst með »Norðra« sigurlag, er sókn og vörn gekk jöfnum höndum, en auðnin geymir ein þann brag við yztu tanga' á gleymsku-ströndum. Sennilega eiga þessar viðkvæmu minningar um þessar stöðvar, seni skáldið hefur ekki séð í nærri fjóra áratugi, sinn þátt í því, að það virð- ist eiga jafnvel óvenjulega örðugt með þá tilhugsun, að aldurinn sé að