Eimreiðin

						16                               NÝSKIPAN STJÓRNFARSINS                bimeeiðin

takmörk sín. Einkafélög (flokkar) berjast um yfirráð yfir sjálfu

ríkisvaldinu, sem sigurvegararnir síðan nota sem verkfæri til að

ná sér niðri á sigruðum andstæðingum.

Lýðríkið er því raunverulega engin ríkisheild eða undir neinu

samfelldu stjórnarkerfi, heldur er það klofið í jafnmargar réttar-

heildir og hagsmunaheildir eins og pólitískir flokkar eru í land-

inu. — Slíkar skiptandi og andvígar málspartastjórnir hjá sömu

þjóðinni verða því óhjákvæmilega handhafar hraðrányrkju, sem

lýkur venjulega þannig, að einræðisvöld hirða hið gjaldþrota

ríkisbú. — Enda er nú þegar sá orðinn endir flestra lýðríkja.

•                       *                     •

Vér íslendingar hurfum fyrir alvöru frá þjóðræðilegri heildar-

stefnu inn undir lýðræðilegt partaveldi með stofnun hinna póli-

tísku flokka um líkt leyti og landið fékk sjálfstæði 1918.

Þrátt fyrir batnandi árferði lentum vér í þrennum greiðslu-

þrotum fram að síðara stríði, sem óvænt höpp þó greiddu úr. —

Stjórnfarslegt gjaldþrot kom og til árið 1942, sem sannfærði

loks alla þjóðina um, að hún býr við óstjórnhæft skipulag og

verður að setja sér nýja stjórnarskrá.

Enda þótt flokkarnir hafi nú hafizt handa um einhverja

endurskoðun stjórnarskrárinnar, er á a'llra vitorði, að það er að-

eins gert til málamynda og til að verða á undan þjóðimii sjálfri,

í trausti þess, að henni sé alls ekki ljóst hvert stefna skal.

•                       •                     •

Þær breytingar, sem þarf að gera, eru ekki margar. En þær eru

svo mikilsverðar, að útkoman verður ný stjórnarskrá fyrir nýtt

stjórnhæft ríki, þar sem fullveldið er flutt frá hinu stríðandi og

stjórnlausa flokkaveldi til þjóðarinnar sjálfrar: — til þeirra

beztu manna, sem þjóðin í einni heild er fær um að kjósa utan

allra flokka til að fara með umboð sitt.

Breytingin er því: — samræm heildarstjórn með aðstöðu til

að geta gætt laga og réttar og með aðstöðu til kerfisbundinnar

ræktunar þjóðarhagsins — í staðinn fyrir stríðandi partastjórnir,

sem aldrei geta haft neitt heildartraust né nein heildartök og

aldrei komizt lengra en það að verða á víxl að ræna- hinn sam-

eiginlega fjárhag fyrir flokkinn og þá aðra, sem þarf að káupa

til liðveizlu.

Hvaða breytingar á sjálfri stjórnarskránni munu nú nægja til