EIMREIÐIN RITSJÁ 111 DALURINN. Sagan Dalurinn eftir Þorstein Stefánsson kom fyrst út í Danmörku á dönsku og hlaut árið 1942 bók- iiienntaverðlaun þau, sem kennd eru við ævintýraskáldið alkunna, H. C. Andersen. Eru þau verðlaun aðeins veitt rithöfundum innan við 35 ára aldúr. Nú er sagan komin út á ís- lenzku í þýðingu Friðjóns Stefáns- sonar, bróður höfundarins (útg. Bókjellsútgájan, Rvk. 1944). Þorsleinn Stefánsson er Austfirð- ingur, fæddur í Loðmundarfirði 1. dezember 1912. Hann mun hafa byrj- að snemma að fást við ritstörf, og árið 1935 kom út eftir hann í Reykja- vík sagan Frá óbrum hnetti, ævintýra- leg frásögn í þjóðsagnastíl. En sama ár fór hann til Danmerkur og hefur verið þar síðan. Dalurinn er fyrsta 'anga skáldsagan, sem út kemur eftir hann, nál. 400 bls. í 8vo. Sagan byrjar með' því að segja frá farandsala, sem fer bæ frá bæ um sveitina til að' selja bækur. Og sög- 'inni lýkur á sama hátt með þvi að segja frá þessum sama flökkubóksala. En innan þessa ramma, sem aðeins er eins og laus amgjörð um efnið, er 'ýst lífi ungs og óreynds sveitapilts, setn reisir sér glæsta loftkastala og þráir að verða mikill og dáð'ur ril- bölundur. Jafnframt birtist sjónum lesandans margþætt mynd af lífinu í sveit piltsins, fólkinu, sem hann um- S;engst þar, foreldrum hans og bræðr- um, hrepstjóranum, Magnúsi blinda, Guðrúnu gömlu sveitarlim, fólkinu á prestsetrinu, þar sem hann er ráðinn, stúlkunni erlendu, sem hann verður ástfanginn af, og mörgu öðru fólki, sem hann kynnist þar og síðar, eftir að hann er lagður af stað út í heim- inn til höfuðhorgarinnar til þess að koma í framkvæmd þeirri hugsjóu sinni að verða skald. Þar verð'ur hann að vísu fyrir margs konar vonbrigð- um Einmana og óánægður út af við- tökunum í höfuðborginni leggst hanu í sögulok fyrir úti í náttúrunni og lætur sig að nýju dreyma um það, sem hann ætlaði að gera og hvað einhverntínia niyndi verða." Draum- urinn fagri, sem hann hafði átt, var ennþá til í honum sjálfum. Þella er saga sveimhuga æsku- iiianns með' sterkan vilja, auðugt í- myndunarafl, en næiua og vakandi sjálfsmeðaumkun í barmi. Miui- klökkva gætir víða. Vonirnar, sem aðalsöguhetjan elur í brjósti til lífsins og framtíðarinnar, eru miklar og vonbrigðin þeim mun átakanlegri. Sálarástandi því, sem þetta djúp milli veruleikans og vonanna veldur, er oft ágætlega lýst. Sveitalífslýsingar eru margar góðar og sannar og öll ber sagan þess vitni, að höfandurinn er næmgeðja og hrifnæmur. Sumir kafl- arnir hera það með sér, að hann býr yl'ir auðugu íniyndunarafli og skáld- legum þrótti. Sv. S. Önnur rit. send Eimreiðinni. Jón Stejánssofi {rá Kaldbak: ÚR ÚTLEGÐ (kvæði). Winnipeg 1944. " Arntzen: ÚT VIL ÉG ÚT (saga). Gunnar Andrew þýddi úr norsku. ísaf.. 1944 (ísrún). Ólafur Lárusson: BYGGfí OG SAGA. Rvk. 1944 (ísafoldarprentsmidja h.f.).