Uppeldi og menntun

						BOÐSKIPTI   MIKIÐ   FATLAÐRA   BARNA

NIÐURSTOÐUR

í kynningu á niðurstöðum rannsóknarinnar er reynt að svara rannsóknarspurningum

og undirþáttum þeirra. Rannsóknargögn voru viðamikil og því eru beinar tilvitnanir í

gögn takmarkaðar. Rétt nöfn barnanna koma ekki fram né heldur er aldur þeirra

tiltekinn vegna þagnarskyldu. I rannsókninni eru börnin kölluð Finnur, Dísa og Axel.

Hvernig f ara boðskiptin fram milli mikið fatlaðra barna

og mæðra þeirra?

Við hvaða aðstæður voru boðmerki barnanna skýrust?

Fyrir upptökurnar voru mæður barnanna beðnar um að íhuga við hvaða aðstæður

þær ættu auðveldast með að ná fram samspili og boðskiptum við börnin. Mæð-

urnar höfðu síðan frjálst val um þau atriði sem tekin voru upp. Niðurstöður sýndu

að mæður barnanna þriggja voru sammála um að boðskiptin við börnin væru skýr-

ust við venjubundnar hversdagslegar athafnir. Nefndu þær allar matartíma, dag-

lega umönnun eins og böðun og spjall um það sem verið er að gera. Hjá tveimur

mæðranna kom fram að oft væri mjög gott að ná til barnanna með tónlist, bæði með

því að hlusta með þeim og syngja eða raula fyrir þau.

Hvaða boðnterki sýna börnin og hvernig?

Eins og fram hefur komið voru þau merki sem ungbarnið sýnir í samspili við for-

eldra sína höfð til viðmiðunar í myndbandsgreiningunni.

Andardráttur. Hægt var að greina breytingar í andardrætti hjá öllum börnunum.

Hjá einu barninu komu fram skýrar vísbendingar um að samhengi væri á milli

hraða í andardrætti og breytinga á virknistigi þess. Hjá hinum börnunum breyttist

andardrátturinn oftast í tengslum við eitthvað sem þeim fannst skemmtilegt, þau

urðu spennt eða þau voru ekki ánægð með eitthvað sem verið var að fást við. Erfitt

Finnur. Dæmi 1	

Aðstæður: Við píanóið Mamma	Finnur

16. Finnur, Finnur! Hver cr hér?	17.  Systir F. sest við hlið hans við píanóið og spilar. 18.  F. horfir upp, hallar sér að mömmu. 19.  Horfir niður. 20.  Horfir upp. 21.  Er alveg kyrr, hlustar af mikilli athygli og einbeitingu. 22.  Hallar sér örlítið fram eins og til að hlusta enn betur. 23.  Eins og hann andi í takt við tónlistina, höfuð hreyfist örlítið í takt. 24.  Situr alveg kyrr, andar í takt, höfuð hreyfist. 25.  Brosir, hallar sér að mömmu.

226