Tímarit lögfræðinga

						Upptaka ólöglegs ávinnings.                            197

Þegar meta skal, hvort efnahagur sökunauts hafi orðið

betri vegna brotsins, kemur bæði til greina að athuga,

hvort beinlínis hafi bætzt við eigur hans, svo sem þegar

hann hefur með broti aflað sér tiltekinna hluta eða tiltek-

ins verzlunarágóða, og einnig, hvort brotið hafi sparað

honum útgjöld, sem honum var skylt að inna af hendi. Er

auðsætt, að slíkan sparnað má telja til ágóða af broti, þar

sem efnahagur sökunauts er þeim mun betri, sem hinum

spóruðu útgjöldum nemur.

1 aðalatriðum verður það aðeins hreinn ágóði eða nettó

ágóði, sem upptækan má gera. Útgjöld til að afla ávinn-

ingsins eiga því yfirleitt að koma til frádráttar. Þetta má

þó ekki taka of bókstaflega. Ekki er rétt að draga frá

vinnulaun eða þóknun til sökunauts sjálfs fyrir starf hans

að framkvæmd brotsins. Hann á ekki að geta skapað sér

á þann hátt ólöglegar atvinnutekjur. Sem dæmi má nefna:

Sökunautur hefur ólöglega flutt inn og selt vöru, sem

bannaður er innflutningur á. 1 stórum dráttum mundi ólög-

legur ágóði verða hér útsöluverð vörunnar að frádregnu

innkaupsverði, flutningskostnaði og öðrum slíkum beinum

útgjöldum, en án frádráttar vegna starfs þess, er söku-

nautur hefur'sjálfur lagt fram við innkaup og sölu vör-

unnar. Til frádráttar koma ekki heldur útgjöld, sem í

sjálfu sér eru refsiverS eða andstæð velsæmi, t. d. þóknun

til samsekra manna, mútur o. s. frv. Ef sá hluti ágóðans er

gerður upptækur hjá hinum samseku mönnum, virðist hann

þó eiga að koma til frádráttar, þar sem ekki er rétt að gera

sama ágóðann upptækan á tveimur stöðum. Þá er ekki

heldur líklegt, að frá yrðu dregin ýmis bein útgjöld í sam-

bandi við framkvæmd afbrots, t. d. ferðakostnaður söku-

nauts til og frá þeim stað, þar sem hann framdi afbrotið.

Ef vara er seld yfir lögákveðnu hámarksverði, er fjár-

hæð hins ólöglega ágóða venjulega auðreiknuð, þ. e. mis-

munur á söluverði og hámarksverði. Spurning getur þó

verið um, hvernig reikna eigi ágóðann, ef sökunautur hefur

sjálfur keypt vöruna yfir hámarksverði. Ef t. d. hámarks-

verð vöru  er  1000  kr.,  sökunautur hefur keypt hana