Landbúnaðurinti er aftur á móti ekki eins stopull, og frá honum sprettur nú miklu meiri auður en sjávar- aflanum. J>að væri bezt, og er sjálfsagt, ef unnt er, að bæta báða pessa atvinnuvegu og gjöra pá svo arðsama, sem frekast er auðið. Tíl pess að gjöra fiskveiðarnar sem arðsamastar, parf meiri krafta, en vér íslendingar höfum á að skipa, enn sem komið er. Margt er það aftur á móti í landbúnaðinum, sem bæta má með lít- illi fyrirhöfn og kostnaði, ef menn að eins hefðu pekk- ing á pví, hirðusemi og nákvæmni til að gjöra pað; en pví miður vantar oss íslendinga petta allt saman helzt til mikið. En hvað er pað pá í landbúnaðinum, sem oss ríð- ur mest á að fræðast um? |>að mun margur segja, að oss sé nauðsynlegt að fræðast um pá grein landbunaðar- ins, sem er arðsömust. En hver er hún? Er pað gras- ræktin (túna- og engjarækt)? Eða er pað kvikfjárrækt- in? En pessu er ekki auðið að svara í stuttu máli; pví að pessar greinar eru svo óaðgreinanlega sameinaðar, að pær styðja hvor aðra, og falli önnur, pá falla báðar. J>að væri eigi til neins að leggja stund á grasrækt, ef enginn kvikfénaður væri, pví að pá vantaði markað fyr- ir heyið. Aftur á móti gætum vér Islendingar eigi stundað kvikfjárrækt án heyöflunar; pví að pá vantaði fóður fyrir fénaðinn o. s. frv. En aðgætandi er, að hinar eiginlegu, seinustu og pví nær einu afurðir land- búnaðarins koma frá kvikfénaðinum; pví nær allar jarðar- afurðir bóndans, mest öll vinna hans og fólks hans gengur til kvikfénaðarins, eða með öðrum orðum, kvikfénaður- inn veitir bóndanum markað fyrir mesta eða alla vinnu og jarðarafurðir hans. Af pessu öllu er auðsætt, að vinna og jaíðarafurðir verða pví arðsamari, eða markaðs- verð peirra pví hærra, sem kvikfénaðurinn er betur stund- aður. J>að er pví áríðandi, að bæta kvikfénaðinn sem