Búnaðarrit

						25

klæddar gagnsæju lagi, og eru smá augu á pví, sera

hin smáu feitikorn úr fóðrinu geta gengið í gegn um

inn að sellunum. Allt petta geta menn séð ef peir

skoða garnarspotta í sjónauka, og hinar prjár aðalhimn-

ur og hjgging þeirra að nokkru leyti, er hægt að sjá

með herum augam.

þegar holdgjafaefnin og kolahýdrötin eru orðin upp

leyst í innýflunuin og feitin líka annaðhvort uppleyst,

eða svo aðskilin, að hún myndar örsiná korn, pá síga

næringarefnin í gegn um hina þunnu hhnnu, sem

klæðir slímhimnuna að innan og ganga svo inn í

parmörðurnar. J>ar eru vfeggir háræða og sogæða svo

afarpunnir að næringarvökvarnir síga í gegu um pá og

inn í pær. Vöðvapræðirnir. sem fyr er nefnt að lægju

i parmörðurnar, draga sig ýmist sundur eða saman.

|>egar peir dragast saman, dragast örðurnar einnig sam-

an; við pað rennur hlóðið örara frá peim út i blóðæðar

slímhimnunnar; og sogæðavökvinn (chylus) prýstist úr

sogæðagreinunum og út í sogæðanet slímhimnunnar,

sem fiytur hann út í hlóðið. Við pennan samandrátt í

örðunum minnkar blóðið í peim, og sogæðagreinarnar

og hin litla blaðra, sem er á enda peirra, tæmist. J>eg-

ar nú vöðvaþræðirnir dragast aftur sundur, linast parm-

örðurnar og tómt rúm verður í æðum peirra; pví að

ekki getur blóðæðablóðið né sogæðavökvinn runnið aftur

til baka, sökum pess, að lokur eru innan í æðaveggjun-

um, sem koma í veg fyrir pað. Við samdrátt parmarð-

anna örfast einnig blóðrásin; en eítir pví sem blóðið

rennur harðara, eftir pví verða fleiri snertistaðir vökv-

anna, sem eykur blöndun peirra. eða samrennsli. En

sökum pess, að himnurnar eru svo punnar og móttæki-

legar fyrir pað, að næringarvökvarnir gangi í gegn um

pær, pá leita næringarvökvarnir jafnótt inn í örðurnar,

til að fylla upp hið auða rúm peirra, og koinast næring-