Búnaðarrit

						72

gjafalausu efnin í fóðrinu geta ekki komið öll að notum,

og fara pví að forgörðum. En oft getur staðið svo á,

að ekki sé hægt að fá góða töðu handa hestum, pegar

peir eru hafðir til ferðalaga, en pá verður að gefa peim

mattegundir, t. a. m. hafra, rúg eða haunir. Ef erfiðið

er mikið, eða heyið létt, ætti einkum að gefa baunirað

nokkra leyti, afpvíaðpær hafa mestaf holdgjafaefnum.

jþað er pví ófært annað, en allir hestar, sem hafðir eru

til ferðalaga á vetrum, kunni að eta mat; pví að ef

peir hafa eigi næga næringu, verða peir fljótt pollitlir.

En líf manns er oft komið undir prótti og poli hestsins.

Enn fremur er illt, að hestar leggi af við brúkunina;

pví að eins og áður er sagt, kostar minna að halda við

en bæta upp pað, sem eyðzt hefir. Eigi má pó haga

gjafalaginu pannig, að gefa hestunum bezta fóður með-

an peir eru á ferðum eða við brúkun, en gefa peim svo

létt fóður, pegar peir eru heima ; pví að eins og áður

er sagt. hefir pað fóðureyðslu í för með sér, og getur

valdið vanheilsu. |>egar pví á t. a. m. að taka hest í

langferð, verður næstu dagana á undan ferðinni, að

smáauka gjöfina að vöxtum og kostum, og láta hann

hafa talsverða hreyfingu, til að venja hann við vinnuna.

Og pegar hesturinn er kominn heim úr ferðinni, að smá-

draga pá af gjöfinni.

Ef naut hafa erfiða leiðslu á vetrardag, verða pau

að hafa viðlíka kostgott fóður og erfiðishestar.

Fitu vilja menn oft láta pær skepnur framleiða,

sem á að slátra, pegar fitunartíminn er úti; erpví eink-

um um nautgripi að ræða. |>egar búið er að venja

gripinn við gjöfina, verður að kappkosta að gefa honum

sem mest af vel kostgóðu fóðri, og að pað sé sem allra

auðmeltast og ljúffengast. Ef skepnan er mögur eða

vððvalítil, pegar fitunartíminn á að byrja, pá er áríð-

andi, að hún safni vöðvum sem fyrst; pví að peirverða