148 flokki undir 25 °/o nettó, eða pær jarðir, sem yfir 75 kr. pyrfti að leggja í kostnað fyrir hvert 100 kr. virði í afurðum. 15 hndr. í 2. flokki væri pá jörð, sem í meðalári gæfi að frádregnum tilkostnaði að minnsta kosti 750 kr. í arð af landsnytjum sínum'. Mokkaskipunin hefði einkum pýðingu í pví efni, að hún gæfi ókunnugum bendingu um pað, hvort jörð væri hæg eða erfið, auk pess sem hún gæfi meiri trygg- ingu fyrir nákvæmu mati. Eg hefi áður vikið á pað, hve eyðileggjandi fyrir landbúnaðinn smábýli hljóti að vera. En pá liggur 1) Til að skýra betur meiningu mína, set eg hór dæmi: Ytri-VeHir: hndr. 1. Töðufall í meðalári, 120 hestar (200 pd. hver, á 5 kr.) 6.00 2. Útheysfall, 280 hestar (200 pd. a 2 kr. 50 a.) ... 7.00 3. Mór (svörður), neyzluvatn, sáðgarður (80 ferh.faðmar) 1.00 4. Sumarbeit búfénaðar (3 kýr. 1 naut, 1 kálfur, 12 ær- kúgihli, 6 hestar).............. 0.55 5. Vetrar-(haust- og vor)-beit búfénaðar (70 ær 3 mánuði, 50 goldfjar 4 mán., 4050 lömb 3 mán, C hross 5 m.) 0.45 Samtals 15.00 1.2. 3. Tilkostnaður: Kaup og fæði 2 karlmanna (3 kr.) og 3 kvennmanna (2 kr.) í 8 vikur.......576 kr. Sumarleiga 5 hesta, áhaldaslit m. fl......72 Tilkostnaður við 3. tölulið ........87 Samtals tilkostnaður 735 kr. 735 deilt með 15 sýnir 49 kr. kostnað við hvert hundrað að meðaltali; er jörðin pví 15 hndr. 2. flokks (nettó-arður 51% eða alls 765 kr.). í jarðamatsbókinni lyti petta út pannig: Ytri-Vellir: Flokk- ur 2 Lands- Dún- Fugl- Veiði í Veiði í Aðrar Sam- nytjar tekja tekja vatni sjó nytjar tals hndr. hndr. hndr. hndr. hndr. hndr. hndr. 15 )5 ii )i D i) 15