Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Hugur

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Hugur

						Hugur                                                    Heimspeki margfalds persónuleika
Dr. Jekyll sé manneskja með tvo persónuleika og að hún hegði sér með
einum hætti sem Dr. Jekyll og með öðrum hætti sem Mr. Hyde. Kannski
má túlka sögu Stevensons svona. En málið er ekki einfalt. Setjum sem
svo að maðurinn í sögunni sé alltaf meðvitaður um sjálfan sig annað
hvort sem Dr. Jekyll eða sem Mr. Hyde og aldrei sem eina manneskju
með þessa tvo persónuleika. Og gerum einnig ráð fyrir að þeir kumpán-
ar hafi ólíkar langanir og skoðanir, minningar og önnur markmið í lífinu.
Kannski veit hvorugur af hinum (nú fer ég út fyrir skáldsögu Steven-
sons). Eða ef Dr. Jekyll veit af Mr. Hyde, lítur hann e.t.v. á Mr. Hyde sem
annan mann: „Eg er ekki Mr. Hyde frekar en ég er Viktoría drottning"
gæti hann sagt. Dr. Jekyll er í þessu tilfelli meðvitaður um sjálfan sig
sem einn tiltekinn einstakling og neitar því harðlega að Mr. Hyde sé
hluti af honum sjálfum. Ef málum er svona háttað, er alls ekki lengur
augljóst að hér sé um að ræða eina manneskju með tvo persónuleika. Að
vísu er einungis um að ræða einn líkama, en svo gæti nú virst sem í þess-
um líkama búi tveir einstaklingar, hvor um sig með sína eigin sjálfsvit-
und. Þá er svarið við spurningunni „Hver er Dr. Jekyll?" að hann er ein-
staklingur sem deilir líkama með öðrum einstaklingi; þessi líkami
myndar enga eina manneskju með tvo persónuleika.
Eg er einnig að fást við aðrar tengdar spurningar. Ef ég lifi í tuttugu
ár í viðbót, hvaða einstaklingur verður ég? Margir telja eflaust að svar-
ið sé einfalt: Eftir tuttugu ár verð ég manneskjan sem hefur líkama
minn eftir þennan tíma. En einnig í þessu dæmi er málið ekki svona ein-
falt. Kannski lendi ég í bílslysi daginn áður en þessi tuttugu ár eru lið-
in. Aðeins tekst að bjarga heila mínum; hins vegar skemmist heili sam-
ferðamanns míns, en ekki afgangurinn af líkama hans. Ef heili minn er
nú græddur í líkama hans, hver er þá á lífi eftir tuttugu ár? Eg eða
hann? Er hann á lífi því að nýi einstaklingurinn hefur líkama hans eða
er ég á lífi ef sjálfsmeðvitund mín hefur varðveist í heilanum? Þetta eru
dæmi um þær spurningar sem ég er að fást við. I stuttu máli: Hvað er ég
og hvað greinir mig frá öðrum einstaklingum? Hver eru skilyrði þess að
ég sé áfram á lífi? Hvenær fæðist ég og hvenær dey ég? - Eg er að vinna
að bók um þetta efni.
Skipta vandamál afþessu tagi meira máli fyrir nútímamanninn en áð-
ur vegna tækniframfara í læknavísindum?
Eg veit það ekki. Auðvitað hafa framfarir í læknavísindum beinlínis
leitt til margra nýrra siðferðilegra spurninga. En kannski er málið flókn-
ara þegar um er að ræða hugspekilegar spurningar eins og þær sem ég
er aðallega að fást við. Það nægir oft að framfarir í náttúruvísindum veki
svo upp ímyndunarafl manna að þeir fari að velta fyrir sér alls konar
24
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98
Blašsķša 99
Blašsķša 99
Blašsķša 100
Blašsķša 100
Blašsķša 101
Blašsķša 101
Blašsķša 102
Blašsķša 102
Blašsķša 103
Blašsķša 103
Blašsķša 104
Blašsķša 104
Blašsķša 105
Blašsķša 105
Blašsķša 106
Blašsķša 106
Blašsķša 107
Blašsķša 107
Blašsķša 108
Blašsķša 108
Blašsķša 109
Blašsķša 109
Blašsķša 110
Blašsķša 110
Blašsķša 111
Blašsķša 111
Blašsķša 112
Blašsķša 112
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV