Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Hugur

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Hugur

						„Sálin í Hrafnkötlu"                                                                          Hugur
standa geta túlkanir á skáldskap hvorki verið sannar né ósannar enda
er uppfærslutúlkunum ekki ætlað að lýsa einu eða neinu.
Af greiningu sinni á þessum þremur meginflokkum túlkana dregur
Shusterman þá ályktun að sönnunarbyrðin hvíli á þeim sem telur að að-
eins megi leika túlkunarleikinn á einn veg. Best er að vera fjölhyggju-
maður, bætir hann við. Og þá spyr lesandi hvort maðurinn sé ekki hrein-
ræktaður efasinni. Svarið er að Shustermann telur sig ekki vera efameg-
in í tilverunni. Hann gefur í skyn að beiting raka sé nánast skilgreining-
aratriði um túlkanir en rökin séu mismunandi frá túlkunarleik til leiks.
Rökstyðja verður sannleiksgildi lýsandi túlkana, réttmæti boðandi túlk-
ana á rökum, og árangur uppfærslutúlkana.36 Þetta hygg ég að sé lauk-
rétt og vil benda á að sé réttmæti og árangur túlkana fallvalt þá geta
bæði boðandi túlkanir og uppfærslutúlkanir verið skynsamlegar. Þá eru
til túlkanir sem eru skynsamlegar, þótt þær hafi ekki sanngildi, saman-
ber skilgreiningu mína á skynsamlegum túlkunum.
Shusterman hefði að ósekju mátt benda á að jafhvel boðandi túlkanir
og þær sem eru uppfærslukyns eru seldar undir sannleikskröfuna þótt
með óbeinum hætti sé. Eg fæ alla vega ekki séð hvernig hægt er að boða
túlkun á tilteknu verki nema að telja sig vita hverjar séu helstu stað-
reyndir um það. Eða hvernig getur píanistinn túlkað tiltekið verk án
þess að túlkunin sé á einhvern hátt skilyrt af staðreyndum um það?
Annars væri hægur vandi að kalla „túlkun" á Gamla Nóa „túlkun á
Tunglskinssónötunni". Séu uppfærslutúlkanir á bókmenntaverkum
stofhskyldar túlkun píanóleikarans hlýtur slíkt hið sama að gilda um
þær 37 þetta getur ekki þýtt annað en að lýsandi túlkanir hafi röklegan
forgang fram yfir hinar tvær gerðirnar í þeim skilningi að þær síðast-
nefndu hvíla á undirtúlkunum sem eru lýsandi.38 Ekki þarf mikla
skarpskyggni til að sjá að eitthvað svipað gildir um bæði tilfinningatúlk-
anir og skáldlegar systur þeirra.
36   Richard Shusterman: „The Logic of Interpretation" Philosophical Quarterly
1978, bls. 310-324.
37   Hafa ber í huga að strangt tekið er orðið „túlkun" í „túlkun á tónverki" og „túlk-
un á texta" sérheiti (homonym). Samt gætu þessi tvö fyrirbæri átt ýmislegt sam-
eiginlegt.
38   Kalla má staðhæfingar um staðreyndir verksins „lýsandi túlkanir" ef við gefum
okkur að allar staðreyndir séu gegndreypa af túlkunum, fræðaskotnar (e. theory-
laden). Ef svo er þá er greinarmunur staðreyndastaðhæfinga og túlkana óljós og
þar af leiðandi eru ekki skýr mörk milli lýsinga og túlkana. Taka ber fram að
bæði boðandi túlkanir og uppfærslutúlkanir myndu halda áfram að vera hrekj-
anlegar og rökstyðjanlegar þótt þær væru ekki sannleikanum háðar. En með
tengslum við sannleikann bætist nýr „hrekjan-" og „rökstyðjanleiki" við þessar
túlkanir, tengslin gera lýsandi undirtúlkanir þeirra hrekjan- og rökstyðjanlegar.
71
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98
Blašsķša 99
Blašsķša 99
Blašsķša 100
Blašsķša 100
Blašsķša 101
Blašsķša 101
Blašsķša 102
Blašsķša 102
Blašsķša 103
Blašsķša 103
Blašsķša 104
Blašsķša 104
Blašsķša 105
Blašsķša 105
Blašsķša 106
Blašsķša 106
Blašsķša 107
Blašsķša 107
Blašsķša 108
Blašsķša 108
Blašsķša 109
Blašsķša 109
Blašsķša 110
Blašsķša 110
Blašsķša 111
Blašsķša 111
Blašsķša 112
Blašsķša 112
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV