40 Hlin þeir með hnífum og lyfjum sjeu ekki einfærir um að lækna. En iðjusemi, reglusemi og ngjusemi þarf fyrst og fremst. IV. Ekkert er nýtt undir sólunni. Alt gengur í bylgjum. »FIuciuat nec mergitur« stendur í skjaldarmerki Parísar- borgar, og flýtur þar skip í öldugangi. »Vaggar á bár- um, en sekkur ekki« þýða latnesku orðin. Og svona er það með þjóðfjelögin það gengur oft skrykkjótt í heiminum, en engin hætta á að skútan sökkvi. Pjóðirn- ar eru að þroskast að mannviti og mannkostum, þó hægt fari stundum og setið sje eftir í sumum bekkjunum. Lengi skapast mannshöfuðið, en altaf er það að skapast i guðs mynd. Pegar við lesum okkar eigin þjóðarsögu sjáum við stöðugan bylgjugang upp og niður. Uppbygging og niðurrif á víxl, róstur og friður fylgja í far hvors annars, en ætíð er viðleitni góðra manna að skapa Kosmos. Ötulasta »Kosmos«viðIeitnÍn var venjulega hjá kirkj- unnar mðnnum, og þá helst á biskupsstólunum sjálfum undir stjórn beztu biskupanna. Pekki jeg fátt hugnæm- ara að minnast á en myndina af lífinu á Hólum undir forustu hins blessaða biskups, Jóns hins helga, sem (eins og faðir minn komst að orði) spostullega prýddi Hóla, presta lærði, vígði skóla, Ijek á hörpu himnaljóð«. Lík- lega eigum við honum manna mest að þakka að varð- veittust okkar fornu bókmentafjársjóðir. Hann stofnaði fyrsta klaustrið. Pá hefur verið gaman að koma »heim að Hólum*. »lðja prýddi, dáð og dugur dýran stól, fegurð, kapp og fremdarhugur fjörið ól. Sumir kenna, sumir stuíða,