þar sem hann lýsirskoðun sinni á því, hvað eigi að kenna í barnaskólum eða alþýðuskólum: «TJnglingarnir eiga að nema dálítið í ýmissi handvinnu í skólunum, hæði til þess að þeir kynnist því,hvað lífið heimtar af oss, og eins til þess, að beturverði sjeð, til hvers hver einn er helzt hneigður*. ífokkru seinna ritaði hinn frægi uppeldisfræðingur og heimspekingur John Locke (1632 1704) bók um uppeldi heldri manna barna, og tekur þar fram, að ^msar trjesmíð- ar sjeu bæði holl og hentug dægradvöl, ekki einungis fyrir þá, sem framvegis ætla að fást við bóknáiu, held- ur og fyrir hina, sem ætla sjer að hafa annað fyrir stafni. Og þetta segir hann að sje nauðsynlegt af því,. að sálin hafi ekki gott af, að hafa allt af hið sama fyrir stafni, eða erfiða á sama hátt, heldur verði menn, sem stundi bóknám, að hafa eitthvað það milli handa jafn- framt, sem bæði geti verið þeim til skemmtunar og veitt líkamanum næga hreifingu. Enn skýrara tekur Rousseau (1712-1778) þetta fram í hinu heimsfræga riti sínu Emil. Hann telur þá, sem handvinnu stunda, sælasta allra manna, því að náttúran krefji þess, að hver einstaklingur kunni til hennar. Ha)in vill því láta Emil læra handverk, og það handverk, sem honum þykir sjálfkjörið til þess, er trjesmíði. «f>etta þokkalega, holla og nytsama starf* segir hann, «sem kennir mðnnum að vinna, og að- huf/sa um það, sem þeir vinna; sem í senn kennir þeim að neyta líkama og lima og menntar smekk þeirra». «Leyndardómur uppeldisins*, segir hann ennfremur, «er í því fólginn, að koma því svo fyrir, að andi og lík- ami sjeu í samvinnu og færi hvor öðrum líf og fjör». þegar í byrjun 18. aldar hafði Auff. Hermann Francke (16631727) á fjdðverjalandi tekið upp hand- vinnu í skóla, sem hann hafði í Halle. í þeim skóla voru börnin látin bua til pappaöskjttr, kassa úr trje