eptir því reki, sem peir eru á. Að pví leyti má segja,. að skólaiðnaðurinn feli í sjer heimilisiðnaðinn, en heim- ilisiðnaðurinn felur ekki í sjer skólaiðnaðinn. pað getur opt veríð freisting fyrir kennarann, að verja meiri tíma en góðu hófi gegnir til pess, að láta smíða ýmsa h'luti, eða þá að láta það eptir nemend- unum, að lofa peim að byvja of snemma á pví að smíða eitt eða annað. En það er sami óhagnaður að því fyrir eptirvinnuna, eins og ef byrjað er of snemma að láta börnin kveða að, af því að þeim leiðist að stafa. Eng- inn kennari má pví láta misskilning eða ranga dóma annara um skólaiðnaðinn leiða sig til þess, að víkja af rjettri leið. Menn læra með tímanum, að þó að mun- irnir sjálfir, sem smíðaðir eru, sjeu mikils virði, þá eriv þeir þó ekki aðalatriðið, heldur vinnan að þeim; pau gagnlegu áhrif, sem Ji.ún hefur á nemenduma, er að- alatriðið. Sá menntandi hraptur, sem er í skólaiðnað- inum, er hinn eini rjetti mælikvarði á gagnsemi hans. J>að var áðan tekið fram, að markmið skólanna á vorum dögum væri það, að menuta fyrir lifíð. En, það þykir einatt talsvert á hresta, að þeir nái þessum tilgangi. f>að er einnig satt: skólarnir mennta ekki heinlínis fyrir lífið, heldur óbeinlínis. J>eir kenna, harninu ekki að vera skósmiður, prestur eða sýslu- maður, en þeir veita því þá almenna menntun, sem er pví gagnleg, hvaða lífsstöðu sem það síðar kemst í. Á sama hátt er gagnsemin af skólaiðnaði meira ó- beinlínis en beinlínis. Kennslan í skóla-iðnaði miðar ekki til þess, að búa til handverksmenn, heldur miðar hán til þess, að veita Öllum, bæði embættismannsefninu og þeim, sem seinna lifa á handafia sínum, eða af and- legri vinnu, bæði ríkum og fátækum, pá menntun, seni, peir geta allir haft gagn af. |>að er ekki einungis til- gangurinn, að kenna nemandanum að neyta handa sinna