83 J>etta gera líka góðir og samviskusamir menn, sern> hafa áhuga á kennslunni; og með því komast þeir ó- trúlega langt, opt miklu lengra en þeir, sem betri und- irbúning hafa fengið, Til þessa vitna og þeir, sem telja/ sjerstaka kennaramenntun ónauðsynlega. En það þaif ekki djúpt að grafa til að finna, að slík tilvitnun er fölsk, að slík einstök dæmi sanna ekki neitt. Meðfsedd náttúrugáfa má sín ávallt mikils, og ekki sízt hjá kennaranum. Sterkur vilji, rnikill áhugi flytur fjöll, gjörir það, sem því nær er ómögulegt. fín þar sem er slakt upplag til hvers sem er og Htill eða þrek- laus vilji, þar nær þekkingin skammt. Og þetta á ekki heima um kennslumálefni ein, það gildir allstaðar. |>ess eru mörg dæmi, að allsendis ómenntaðir menn hafa svo mikla náttúrugáfu til að þekkja sjúkdóma, að þeir gjöra lærðum læknum skömm til, minnsta kosti sumum, sem lærðir eru kallaðir; en engum dettum þó líklega í hug, að afnema alla kennslu í lækningafræði og varpa útbyrð- is öllu því, sem vísindin hafa leitt í Ijds um auðkenai og lækningar sjúkdóma. J>ess eru einnig mörg dæmi, að ómenntaðir leikmenn eru snjallari prjedikarar en presta- skólakandídatar; en þó er jeg viss um, að fáir mundu taka vel í það, að leggja niður prestaskólann af þeirri ástæðu að kennsla í guðfræði fyrir þær sakir sje ónanð- synleg. Nei, spurningin verður hjer einungis um það, hvort kennslumálefnin eigi nokkrum framförum að taka hjá. oss eða ekki. Eigi þau að standa í stað, eða inegi. þeim fara aptur, þá þurfum við enga menntastofnurt handa kennaraefnum; en eigi framfarir að verða nokkr- ar verulegar, þá verðum vjer að fara að dæmi annara. þjóða, og stofna slfkan skóla, eða slíka kennslu, sem geti veitt 083 betrí kennara almennt en nú er. Vjer megum ekki og eigum éklci að varpa frá oss, 6*