ungmenna fyrir líf og starf. Þa? sem mikilvægast er hverjum einstaklingi, a? vera gó?ur og nýtur fljó?félagsflegn og sáttur vi? lífi? og tilveruna, ver?ur líklega seint meti? svo á sé byggjandi me? alfljó?legum rannsóknum. Margar af fleim upplýsingum sem PISA veitir eru í sjálfu sér ekki nýjar, t.d. um slakt gengi pilta sem endurspeglar ni?urstö?ur samræmdra prófa. Lítil dreifing er kannski sú ni?ursta?a sem ætti a? vekja okkur mest til umhugsunar. Þa? a? lítil dreifing sé milli skóla ætti ekki a? valda áhyggjum flví fla? sýnir a? skólarnir veita allir sambærilegan undirbúning og nokku? gó?an flví me?alárangur íslenskra nemenda er í flestum tilfellum yfir me?allagi e?a í me?allagi. Þa? eru einnig ánægjulegar ni?urstö?ur a? félags- og efnahagsleg sta?a foreldra skiptir hér minna máli en ví?ast annars sta?ar (OECD, 2003). Þa? sem veldur áhyggjum er hversu fáir nemendur ná gó?um árangri í stær?fræ?i sem er vísbending um a? hópur nemenda fái ekki nógu ögrandi vi?fangsefni til a? ná valdi á flóknum verkefnum. Árangur okkar í lestri ætti einnig a? vekja okkur til umhugsunar. Er fla? vi?unandi fyrir jafn au?ugt land og Ísland a? árangur sé í me?allagi og, kannski fyrst og fremst, er fla? vi?unandi a? 18,5% nemenda séu anna?hvort á hæfnisflrepi 1 e?a nái ekki flví hæfnisflrepi í lestri? Læsi er fla? a? geta skili? og nota? fla? ritmál sem fljó?félagi? krefst og/e?a einstaklingurinn telur mikilvægt (Sigrí?ur Valgeirsdóttir, 1993). Vi? búum í flóknu samfélagi sem krefst mikils af okkur og flví er hæpi? a? fljó?félagi?, e?a ein- staklingarnir sjálfir, geti sætt sig vi? a? nærri einn af hverjum fimm nemendum sem ljúka grunnskólanámi rá?i a?eins vi? einfaldan lestur. Þa? hlýtur einnig a? hafa áhrif á árangur okkar í ö?rum námsfláttum sem eru metnir a? stór hópur er illa læs, flarna er hópur sem er án verkfæra í glímu sinni vi? námi?. HEIMILDIR Júlíus Björnsson, Almar M. Halldórsson og Ragnar F. Ólafsson (2005). Stær?fræ?i vi? lok grunnskólans. Stutt samantekt helstu ni?ursta?na úr PISA- rannsókninni 2003. Sótt 21. september 2005 af http://www.namsmat.is/vefur/rannsoknir/pisa.html Námsmatsstofnun (2005). Hva? er PISA? Sótt 21. september 2005 af http://www. nams- mat.is/vefur/rannsoknir/pisa.html OECD (2003). First results from PISA 2003. Excutive summary. Sótt 20. september af http: //www.namsmat.is/vefur/rannsoknir/pisa2003/PISA3002_Executive_Summary.pdf OECD (2004). Learning for tomorrow?s world: First results from PISA 2003. París: Organisation for Economic Co-operation and Development. OECD (2005). PISA 2003 technical report. París: Organisation for Economic Co-operation and Development. Sigrí?ur Valgeirsdóttir (1993). Læsi íslenskra barna. Reykjavík: Rannsóknastofnun upp- eldis- og menntamála. Amalía Björnsdóttir er dósent í a?fer?afræ?i vi? Kennaraháskóla Íslands V I Ð H O R F 122 uppeldi_14arg_2hefti_9 copy 12/13/05 9:49 AM Page 122
Beinir tenglar