19. júní

						samt   sem   áður   er   og   verður   æskan   hinn   rétti     nota    sér    réttindin,    þegar    þær    virðast    sjálfar

tími   til  undirbúnings  undir  lífsstörfin  og  prófin     ekki kæra sig hót um það. Hví skyldi þeim vera

veita   aukið   öryggi   og   sjálfstraust.                              annt   um   að   afsala   sér   nokkru   af   veldi   sínu

Og þá kem ég að afskiptum konumiar af opin-     eða   hliSra   til   fyrir   konum?

berum   málum,   sem   reyndar   stendur   í   órjúfan-        1 afmælis- og minningargreinum um konur lífs

legu sambandi viS menntun hennar. Ég er hrædd     eSa   hðnar   er   þeim   oft   taliS   þaS   einna   helzt

um,   aS   forgöngukonur  kvenréttindanna   hafi   bú-     til gildis, aS þær hafi lifaS hljóSlátu lífi og helg-

izt viS öðru og meira eftir rúmlega hálfan fjórSa     að   manni   sínum   og   börnum   alla   krafta   sína.

tug ára með fulhim réttindum. Tvær konur eiga     Ýmsar   mætar   konur   segja   líka   sem   svo:   „Ég

sæti á Alþingi, örfáar í sveita- og bæjarstjórnum.     nenni   ekki   að   vera   að   setja   mig   inn   í   þessar

Sama máli gegnir um fræðslunefndir og fræðslu-     stjórnmálaflækjur   eða   'gefa   mig   að   opinberum

ráo.                                                                                   málum.   Ég  held,   að  karlmönnunum   sé   ekki   of

Ráð   hafa   verið   skipuS   og   nefndir   á   nefndir     gott   aS   vasast   í   þessu,   fyrst   þeir   hafa   svona

ofan setzt  á  rökstóla  til  þess  aS  leysa  hin  ýmsu     gaman   af  því".   En   þessi   hugsunarháttur  verSur

vandamál þjóðarinnar. Karlmennirnir skipa í þess-     aS   breytast,   ef   konan   á   ekki   aS   halda   áfram

ar nefndir og þessi ráS og velja auSvitaS þá, sem     að vanrækja  skyldur  sínar við  þjóðfélagið.  Þetta

þeir treysta bezt, þ. e.  sjúlfa sig. Hefði þó  mátl     geta   þær   eins   séð   og   viðurkennt,   sem   sjálfar

ætla að t. d. skömmtun á ýmsum vörum til heim-     hafa verið lélegir verkamenn í víngarSinum. ESa

ilisnota   hefSu   eigi   fariS   verr   úr   hendi,   svo   aS     dettur  nokkurri  konu  í  hug,  aS  halda  því  fram

ekki   sé   meira   sagt,   þótt   konur   hefðu   frá   önd-     í   alvöru,   að   stjórn  karlmannanna   sé   í   einu   og

verðu  átt  þar hlutdeild  í.  Að minnsta  kosti  mun     öllu   svo  fnllkomin,   að  þar  verði   ekki  um   bætt?

því ekki vera neitað', aS venjulega hafi húsfreyj-     Eru   það   ekki   fyrst   og   fremst   þeir   og   þeirra

ur  bezt  vit   á   innkaupum   til   heimilisþarfa.   Það     stjórn,  sem  leitt  hefur  hörmungar  styrjalda   yfir

er því ekki ófyrirsynju  að ætla, að þátttaka kon-     mannkynið?   Og   standa   þeir   ekki   ráðvilltir   að

unnar   við   stjórn   og   rekstur   þjóðarbúsins   yrSi     greiSa   úr   sínum   eigin   flækjum   á   meðan   sak-

til   bóta,   enda  margt  í   því   sambandi,   sem  karl-     huis   börn   líða   hungur   víðs   vegar   um   heim?

menn   brestur   algerlega   þekkingu   og  reynslu   og         Þeirrar   skoSunar   hefur   líka   orSiS   vart   hjá

brestur   því   öll   skilyrSi   til   aS   ráSa   fram   úr.         sumum   körlum,   aS   samvinna   karla   og   kvenna

Sjaldan  hafa  konur  verið  kvaddar  til  þess   að     við stjórn þjóðmálanna væri hiS æskilegasta. T. d.

sækja   ráSstefnur   erlendis,   þótt   raunar   sú   ný-     segir   danski   rithöfundxirinn   Mogens   Lorensen   í

lunda   hafi   gerzt   nú   nýveriS,   aS   önnur   þeirra     grein, sem hann skrifar um  konuna, aS  þátttaka

tveggja   kvenna,   er   sæti    eiga    á    alþingi,   hafi     hennar í  allri  vinnu  á  öllum  sviSum  þjóSfélags-

veriS send utan til þess aS mæta á þingi Evrópu-     ins   8é   þaS   eina,   sem   bjargað'   geti   mannkyninu

ráðsins   í   Strassburg.   Ef   til   vill   er   þetta   fyrir-     fra   algerðri   glötun.   Sá   þetta   rétt,   verður   þaft'

boSi   nýrra   tíma.                                                            ljóst, hver ábyrgSarhhiti þaS er fyrir konuna, aS

Ég hef dálítiS fylgzt meS því, sem gerist ann-     hliSra   sér  lengur   hjá   því,   aS   taka   virkan   þátl

ars staðar  í  hliðstæðum  málum  og held,  að  mér     í  stjórn opinberra mála.  Að vísu  skal það játað,

sé  óhætt  aS  fuIIyrSa,   að  hér  sé  hlutur  konunn-     að  það er erfitt  fyrir konur, sem  eiga ung börn

ar  fyrir  borð   borinn   meira   en  tíðkast  í   öðrum     og þurfa að sjá um heimili hjálparlítið eða hjálp-

menningarlöndum, þó að víðast hvar vanti mikiS     arlaust  að  gefa  sér  tíma  til  að  fylgjast   með  og

á,  að jöfnuður ríki  í þessum efnum.  Eftirtektar-     vinna  að félagsmálum.  En mikið má, ef vel  vill.

vert  er,   að   þar   sem   konur   hafa   nýlega   varpað     Og til eru þær konur, bæði hér og annars staSar,

af sér fjötrum eftir margra alda kúgun og ófrelsi,     sem hafa unniS afrek í almenningsþarfri  án þess

eins  og  t.   d.   í   Indlandi,  virSist  þeim  vera   gert     aS vanrækja heimilisstörfin og barnauppeldiS. En

einna  hæzt  undir  höfði.   Indverjar  senda   konur     til   þess  útheimtist   frábær  dugnaður,  hagsýni   og

þráfaldlega    á    alþjóðamót   og    fyrsti   sendiherra     fórnfýsi,   sem   fáum   er   gefinn.   Þessvegna   verða

þeirra   í   Sovétríkjunum   er   kona.                               konur að  einbeita  sér  að  því  að  auðvelda  heim-

Ni'i skyldi enginn ætla, að ég áfellist karlmenn-     ilisstörfin   með   svo   margskonar   hjálpartækjum,

ina eina  fyrir þetta þátttökuleysi kvenna í opin-     sem   völ   er   á,   og   eins   vinna   að   því   að   fjölgii

beru  hfi.  Þess  er  varla   að   vænta,   að   karlmenn     dagheimilum    og   leikskólum   í    kaupstöðum   og

vinni   beinlínis  að   því   að   fá   konur  til   þess   að     bæjum. Með öllu slíku er að því unnið, að konah

19. JÚNl                                                     29