19. júní

						J.

Er tímabært að leggja niður Kvenréttindafélag

Islands?

Mörgum kann að finnast þetta kjánaleg spurn-

ing -_ og þó.

Fjölda karla og því miður einnig kvenna finnst,

að nú hafi konur hér á landi öðlazt fullkomið

jafnrétti við karla á öllum sviðum. Því ber ekki

að neita, að mikið hefur á unnizt frá því, sem

áður var. Ef haft er í huga eitt mesta velferðar-

ríki Evrópu, Svissland, þar sem konur hafa enn

ekki hlotið kosningarrétt, ber íslenzkum konum að

gjalda eilifa þökk þeim körlum, sem veittu okkur

kosningarrétt og kjörgengi. til Alþingis árið 1915.

Hvernig við höfum svo notað okkur þennan rétt,

er annað mál, sem við að miklu leyti eigum að

sakast um við okkur sjálfar.

Nýlega, já, og reyndar margoft áður, spurði góð-

upp á af stjórnmálaflokkunum um áratugi, og þó

hafa þær mætt á kjörstöðum því nær til jafns við

karla. En hvað lengi eigum við að halda þessu

áfram?

Hvers vegna hafa íslenzkar konur minni áhuga

á þjóðmálum en konur annarra okkur skildra

þjóða? Víðast hvar um allan heim eiga konur sæti

í ríkisstjórnum og jafnan við góðan orðstír, því

ekki lika hér? Ég treysti mér ekki til að svara

þessari spurningu á viðunandi hátt.

Nú eigum við þó nokkuð af vel menntuðum

konum, sem mundu sóma sér vel bæði á Alþingi

og í ríkisstjórn, en þær hafa bara öðrum hnöppum

að hneppa. Unga fólkið giftist fyrr en áður, oft

og einatt meðan bæði eru við nám, og svo þegar

börnin koma til sögunnar, er það álitið sjálfsagt

hér, að það sé konan, sem hættir við námið og

annist um heimilið, jafnvel þótt hún sé kannski

hæfari til náms en maðurinn, og það eru takmörk

R TÍMAiÆRÍ...

ur kunningi minni: „Hvers vegna ert þú að þessu

kvenréttindabrölti, hafið þið ekki fengið allt ykkar

fram? Ég er að hugsa um að fara að stofna karl-

réttindafélag til að halda þó einhverju, þið eruð

að leggja a]lt undir ykkur."

„Já, það er von þú segir það," anzaði ég. „Sam-

kvæmt upplýsingum Hagstofunnar eru konur á

Islandi í litlum meiri hluta, en gætu þó, ef þeim

sýndist, ráðið öllu, eins og þú segir. Við seinustu

kosningar til Alþingis voru konur i örlitlum minni-

hluta að kjósendatölu og kann dreifbýlið að hafa

ráðið þar einhverju. — En nú langar mig til að

leggja fyrir þig samvizkuspurningu: Hvað mund-

ir þú gera, ef við næstu kosningar til Alþingis yrðu

lagðir fyrir þig listar til Alþingiskosninga, þar sem

þú ættir þess kost að greiða atkvæði til setu á Al-

þingi 59 konum og einum karlmanni?" Hann klór-

aði sér í höfðinu dálitla stund og sagði svo: „Vertu

ekki að tala neina vitleysu, ég mundi annaðhvort

sitja heima eða skila auðu."

Ég hygg, að þeir séu ekki ýkjamargir, sem hafa

gert sér grein fyrir því, að það er einmitt þetta

hlutfall, sem islenzkum konum hefur verið boðið

19. JÚNl

fyrir því, hvað mikið starf er hægt að leggja á

eina konu. En þetta lagast nú sjálfsagt með tím-

anum, þegar það rennur upp fyrir fleirum, að

börnum er engu siður nauðsynlegt að eiga sam-

skipti við föður sinn en móður, og feðurnir því

fara að eiga virkari þátt í heimilisstörfunum.

Jæja, þetta voru aðeins lauslegar hugleiðingar

um baráttu K.R.F.I. fyrir þátttöku kvenna í stjórn-

málum og ekki glæsilegar, mundu margir segja, og

lái ég það ekki.

Annað baráttumál Kvenréttindafélagsins hefur

frá upphafi verið launajafnréttið. Samkvæmt lög-

um er ekki hægt að segja annað en að því tak-

marki sé náð. Og um almenna verkakvennavinnu

mun þessum lögum a. m. k. að mestu leyti fylgt.

En öðru máli gegnir um vinnu hjá ríkinu, og eru

þau lög þó orðin 22 ára gömul. Árið 1946 voru

sett lög um launajafnrétti hjá starfsmönnum rík-

isins. Þá fékk K.R.F.l. komið inn í þau lög, að

ekklum, sem hefðu verið kvæntir konum í þjón-

ustu ríkisins, bæru eftirlaun eftir þær eins og þeim

ekkjum, sem hlut áttu að máli. Þetta eitt ætti að

nægja til að sann færa fólk um, að K.R.F.l. berst