karlar og krabbamein ? mottumars ?FÖSTUDAGUR 11. MARS 2011 7 Ráðgjafarþjónusta Krabbameins- félagsins veitir upplýsingar, fræðslu, ráðgjöf og stuðning fyrir þá sem greinast með krabbamein og aðstandendur. Ráðgjafarþjón- ustan er meðal annars með mán- aðarlega fundi fyrir karla sem eru nýgreindir með blöðruhálskirtils- krabbamein. ?Við eigum saman notalega stund í litlum hópi þar sem fólk fær að tala, spyrja og svara af hrein- skilni enda er þetta viðkvæmt mál að fjalla um,? segir Ragnheiður Alfreðsdóttir, hjúkrunarfræðing- ur og forstöðumaður Ráðgjafar- þjónustunnar, og getur þess að mikil áhersla sé lögð á að upplýsa karla um meinið, meðferðir og aukaverkanir. ?Einstaklingar sem greinast með staðbundið mein taka þátt í því með sínum lækni að ákveða hvaða með- ferð hentar best. Meðferðin getur haft áhrif á lífsgæði einstaklings- ins, til dæmis valdið getuleysi eða þvagleka, og því er áríðandi að fá góðar upplýsingar. Fundirnir gefa tilefni til þess þar sem karlarnir geta hlýtt á sjónarmið þeirra sem hafa þegar tekið sína ákvörðun. Það er áfall að greinast með krabba- mein, sem veldur því að viðkom- andi nær ekki að meðtaka allar upplýsingar sem honum eru veitt- ar um meðferðarleiðir og mögu- legar aukaverkanir,? segir Ragn- heiður og bætir við að stundum sé meinið það langt gengið að ekki sé hægt að velja milli meðferða. Hún tekur fram að þjónustan sé hugsuð til þess að gefa nýgreind- um körlum og mökum þeirra tækifæri til að ræða upplýsing- arnar sem þau hafa fengið hjá við- komandi lækni og spyrja nánari spurninga og leita svara. ?Við telj- um það mikilvægt að starfa í sam- starfi við lækna og hjúkrunar- fræðinga sem annast þann sem greinist, og æskilegt er að vísað sé á þennan möguleika.? Ragnheiður segir rabbfundi Ráðgjafarþjónustunnar vera í samvinnu við Framför, félag sem vinnur að því að efla baráttuna gegn blöðruhálskirtilskrabba- meini, og Góða hálsa, sem er stuðningshópur um krabbamein í blöðruhálskirtli. Ragnheiður Alfreðsdóttir, forstöðu- maður Ráðgjafarþjónusta Krabbameins- félagsins. MYND/VALLI ?Það eru gömul sannindi og ný að því fyrr sem meðferð hefst þeim mun betri eru batahorfurnar. Þess vegna er mikilvægt að karlar þekki helstu einkenni krabbameins og leiti sér aðstoðar verði þeir varir við þau.? Þetta sagði Guðbjartur Hannesson velferðarráðherra þegar árvekni- og fjáröflunar- átaki Krabbameinsfélagsins var ýtt úr vör um mánaða mótin. Hann gat þess að karlar virtust bregðast seinna við einkennum en konur og því væru krabbamein hjá körlum oft lengra gengin við greiningu en hjá konum. ?Krabbamein er sjúk- dómur sem snertir allar fjölskyld- ur landsins fyrr eða síðar með ein- hverjum hætti. Nauðsynlegt er að gera allt sem hægt er til að koma í veg fyrir sjúkdóminn, greina hann snemma og veita bestu fáanlegu meðferð. Eins er mjög mikilvægt að styðja sjúklinga og aðstandend- ur þeirra til að takast á við breytt- ar aðstæður.? Í grein sem ráðherrann skrif- aði í tilefni af alþjóðakrabba- meinsdeginum 4. febrúar lagði hann áherslu á að ekkert yrði gefið eftir í baráttunni við þennan vá- gest og greindi frá þeirri ákvörð- un sinni að gera sérstaka áætlun um aðgerðir og markmið í barátt- unni við krabbamein, líkt og marg- ar aðrar þjóðir hafa gert. ?Ég tel þetta skynsamlegt enda mikið í húfi og hef því ákveðið að ráðast í þetta verkefni, á þessu ári, þegar Krabbameinsfélag Íslands fagnar sextíu ára afmæli sínu,? sagði Guð- bjartur. Ráðherrann sagðist vilja hvetja alla landsmenn til að huga að heil- brigðu lífi. ?Við höfum staðið okkur vel í forvörnum, greiningu og meðferð krabbameina og í vís- indarannsóknum tengdum krabba- meinum. Í þessum málaflokki ætlum við áfram að vera í fremstu röð,? sagði ráðherrann. Undir lok ávarpsins sagði Guð- bjartur Hannesson velferðar- ráðherra: ?Með Mottumars virð- ist sem Krabbameinsfélag Íslands sé komið vel á veg með að skapa árlega hefð hér í samfélaginu og hvet ég alla þá sem sprettur grön að vera með í átakinu og vekja þannig athygli á málstaðnum.? GUÐBJARTUR HANNESSON VELFERÐARRÁÐHERRA: Ætlum áfram að vera í fremstu röð Guðbjartur Hannesson velferðar- ráðherra segir mikilvægt að greindir karlar leiti sér aðstoðar. MYND/GVA Ungur fjölskyldufaðir greindist með krabbamein þegar von var á þriðja barninu í fjölskyldunni. Magnús Helgi Steinarsson setti sér framtíðarsýn sem fleytti honum gegnum þriggja ára baráttu við sjúkdóminn. ?Ég hafði leitað læknis vegna einkenna en það var talið gyllin- æð. Eftir tvö ár fékk ég síðan greiningu á því hvað þarna var á ferðinni,? rifjar Magnús Helgi Steinars son upp en hann greindist árið 2004, þá 34 ára gamall, með krabbamein. Magnús fór í speglun og sýni var tekið sem staðfesti að um ristil- krabbamein var að ræða. Krabba- meinslæknir sendi hann strax í skurðaðgerð. ?Þar var allt fjar- lægt og einnig hluti af lifrinni en þar hafði komið í ljós mein líka. Svo fór ég í sex mánaða lyfja- meðferð en þegar henni lauk kom í ljós við myndatökur að það var komið mein í bæði lungun. Ég fór því beint í aðra skurðaðgerð þar sem fjarlægður var einn þriðji af öðru lunganu og hluti af hinu,? segir Magnús Helgi, sem fór að því loknu í aðra sex mánaða lyfja- meðferð. Hann var þó ekki sloppinn enn því við myndatökur eftir þá meðferð sást aftur mein í báðum lungunum. Magnúsar beið því þriðja skurðaðgerðin. ?Þá voru fjarlægðir bitar úr báðum lungum. Síðan hef ég verið góður og nú eru liðin þrjú og hálft ár síðan ég fór í síðustu aðgerðina.? HRÆDDASTUR VIÐ AÐ MISSA AF FÆÐINGU DÓTTUR SINNAR Magnús Helgi er fjölskyldumaður og átti von á þriðja barninu þegar hann fékk staðfestingu á að um krabbamein var að ræða. Dóttir- in fæddist tíu dögum áður en hann átti tíma í fyrstu skurðaðgerðina en sama morgun og hann fór í geislun. ?Hún fæddist klukkan sex um morgun og klukkan níu hljóp ég yfir götuna í geislana. Síðan hljóp ég bara aftur til baka. Ég hafði verið hræddastur um að geta ekki verið viðstaddur fæðinguna og eftir að hún var fædd setti ég mér þá framtíðarsýn að þessa stelpu ætlaði ég að leiða upp að altarinu. Ég horfði á það takmark allan tím- ann og það hjálpaði mér í gegnum ferlið.? Það hlýtur að hafa tekið á ungan fjölskyldumann að grein- ast með alvarlegan sjúkdóm og fá þær fréttir trekk í trekk að enn hafi fundist krabbamein en veik- indi Magnúsar stóðu yfir í þrjú ár. Hann segir að erfiðast hafi verið að fá fyrstu greininguna. ?Því sem á eftir fylgdi tók ég bara sem hverju öðru verkefni og setti það meðvitað þannig upp fyrir mér og reyndi að hugsa ekki of langt fram í tímann.? FÉLAGSLEGI ÞÁTTURINN MIKILVÆGUR Eftir skurðaðgerðir og lyfja- meðferðir tók við endurhæfing á Borgarspítalanum undir hand- leiðslu Ernu Magnúsdóttur iðju- þjálfa. Þegar Erna stofnaði Ljósið, endurhæfingu, tók Magnús þátt í uppbyggingu starfsins. Hann segir félagslega þáttinn mikil- vægan þeim sem hafa greinst með krabbamein. Það hjálpi að hitta fólk með svipaða reynslu. ?Heilbrigðiskerfið sér um líkamann en andlegi þátturinn verður oft eftir. Það er miklu auðveldara að tala um þessa hluti við fólk sem hefur upplifað það sama,? útskýrir Magnús. GOTT FYRIR KARLA AÐ RÆÐA MÁLIN Magnús segir alla hafa gott af því að tala um reynslu sína, karla jafnt sem konur. ?Karlar geta alveg rætt þessi mál, þeir þurfa bara aðra nálgun á hlutina en konur. Þær virðast eiga auðveldara með að tala út um hlutina meðan karlarnir sökkva sér í vinnu. Ef karlar finna eitt- hvað til þá trassa þeir að gera eitthvað í því. Maður þekkir það. Þeir þurfa þó að fara í skoðun þó þeir finni ekki til einkenna,? segir Magnús sem að undan- genginni lífreynslu horfir öðrum augum á lífið. ?Ég lifi fyrir núið og nýt þess að vera til. Það er ekki sjálf sagður hlutur að vera til á morgun.? Þessa stelpu leiði ég upp að altarinu Magnús Helgi Steinarsson rafeindavirki greindist með ristilkrabbamein 34 ára. Eftir mikla baráttu er hann laus við meinið og nýtur þess að vera til. MYND/VALLI Upplýsinga- og stuðningsþjónusta