11. MARS 2011 FÖSTUDAGUR8 ? mottumars ? karlar og krabbamein ? REYKLAUST TÓBAK ER LÍKA HÆTTULEGT Munn- tóbaksnotkun er vaxandi vanda- mál meðal ungra karlmanna hér á landi. Notkun á munn tóbaki eða snusi snýst um nikótínfíkn; það að verða háður nikótíni líkam lega, andlega og félags- lega. Í munntóbaki getur verið allt að fjórum sinnum meira af nikótíni en í sígarettum. Munn- tóbakið er alls ekki skaðlaust. Í því er fjöldinn allur af krabba- meinsvaldandi efnum sem auka einkum líkur á krabba- meini í munnholi, brisi og vél- inda. Við notkun munntóbaks dragast æðarnar saman og það veldur hækkuðum blóðþrýstingi og örari hjartslætti. Hækkaður blóðþrýstingur er einn helsti áhættuþáttur hjarta- og æða- sjúkdóma. Munntóbaksnotkun er algeng meðal íþróttamanna í Svíþjóð, einkum í hópíþróttum. Líklegt er að svo sé einnig á Íslandi, þrátt fyrir að öll neysla tóbaks sé bönnuð innan íþróttahreyfingar- innar. Rannsóknir hafa sýnt að munntóbaksneytendum er hætt- ara við meiðslum og að þeir eru lengur að ná sér eftir meiðslin auk þess sem árangur verður lakari. Munntóbaksnotkun veldur skaða á munnholi sem getur valdið lýtum og óþægindum. Tími: 30 mín. Auðvelt. 4 sandhverfuflök (eða annar flat- fiskur), u.þ.b. 125 g flakið. 4 msk. ólífuolía. 200 g (1 bolli) niðursoðnar rauðar linsubaunir, skolið og látið renna af þeim. 1 skalottlaukur, fínsaxaður. 1 tsk. túrmerik. 3 hvítlauksrif, pressuð. 500 ml (2 bollar) kjúklingasoð. 25 g (¾ bolli) ferskur graslaukur, saxaður. Salt og nýmalaður pipar Hitið 2 msk. af ólífuolíu á pönnu. Steikið linsur, skalottlauk, túrmerik og hvítlauk í 2?3 mín. við meðalhita. Hellið soðinu saman við og látið malla í 4 mín. Saltið og piprið eftir smekk. Bætið graslauknum út í. Skerið nokkra skurði í roð fisksins með beittum hníf. Hitið afganginn af olíunni, 2 msk., á pönnu og steikið fiskinn í u.þ.b. 2 mín. á hvorri hlið eða þangað til hann er hvítur í gegn. Bragðbætið með salti og pipar. Setjið fiskbitana ofan á linsubaunirnar og berið fram. Prófið líka að bera þennan rétt fram með gufusoðnu spergilkáli og bauna- spírum. Jean-Luc Boulay, kokkur og eigandi veitinga- staðarins Le Saint-Amour í Quebec. Sandhverfuflök á beði úr rauðum linsum? HOLL FÆÐA GETUR HAFT HAMLANDI ÁHRIF Á KRABBAMEIN ?Bragð í baráttunni? nefnist bók sem For- lagið hefur gefið út í samvinnu við Krabbameinsfélagið Fram- för. Þar er að finna meira en 140 hollar uppskriftir og ýmsan fróð- leik um tengsl mataræðis og krabbameins. Tilgreindar eru fjölmargar fæðutegundir sem eru taldar geta verið mikilvæg- ar í krabba- meinsforvörn- um, hamlað gegn æxlis- vexti og eytt bólg- um. Rann- sóknir sýna að meðal fæðutegunda sem hafa hamlandi áhrif á krabbamein eru: ? Tómatar ? Þang ? Sveppir (vissar tegundir) ? Hörfræ ? Sítrusávextir ? Ber ? Sojavörur ? Kál ? Hvítlaukur ? Grænt te ? Kryddjurtir svo sem túrmerik, engifer, chili-pipar, negull, mynta, timjan, marjoram, oreganó, basil, rósmarín, steinselja, kóríander, kummin, fennel og anís. Rétturinn er bæði hollur og góður. Nicotinell er samstarfsaðili Krabbameinsfélagsins ® Lesa skal vandlega leiðbeiningar á umbúðum og fylgiseðli. Nicotinell lyfjatyggigúmmí inniheldur 2 mg eða 4 mg nikótín (nikótínpólacrillín). Nicotinell lyfjatyggigúmmí er notað til að draga úr nikótínþörf og fráhvarfseinkennum nikótíns hjá einstaklingum sem eru háðir nikótíni. Þannig getur það auðveldað reykingafólki sem vill hætta að reykja að hætta eða að draga úr reykingum. Ekki má nota fleiri en 25 stk. 2 mg lyfjatyggigúmmí eða meira en 15 stk. 4 mg lyfjatyggigúmmí á sólarhring. Ef þú ert með ofnæmi fyrir nikótíni eða einhverju öðrum innihaldsefnum eða reykir ekki má ekki nota Nicotinell lyfjatyggigúmmí. Ráðfærðu þig við lækninn eða lyfjafræðing ef þú hefur nýlega fengið hjartabilun eða hjartastopp - ert með hjartasjúkdóma, of háan blóðþrýsting, sykursýki, ofvirkan skjaldkirtil, ofvirkar nýrnahettur, alvarlega skerta nýrna- og/eða lifrarstarfsemi eða magasár. Ef þú ert barnshafandi eða með barn á brjósti máttu einungis nota lyfið í samráði við lækni. Lyfið er ekki ætlað börnum yngri en 18 ára nema í samráði við lækni. Geymið þar sem börn hvorki ná til né sjá. Markaðsleyfishafi: Novartis Healthcare. Umboð á Íslandi: Artasan ehf., Suðurhraun 12a, 210 Garðabæ. Gegn krabbameini í körlum Í mars renna 100 kr. af hverjum seldum pakka af Nicotinell beint til átaksins Mottumars 100 KRÓNUR
Beinir tenglar
