verið sjerstaklega illa við, eða krotað á hann nokkrar sniðugar skopvísur. Um einstaka dýrlinga aftur á móti ber flestum saman um, að þeir hafi verið sannhelgir menn og megi sín mikils hjá guði almáttugum. Meðal þeirra er heilagur Jakob, verndari Spán- ar. Meðan konungsdæmið var við líði var hann tignaður mikið um alt landið og er sjálfsagt enn meðal alþýðu. Jarðneskar leyf- ar hans eru sagðar vera geymdar í Dómkirkjunni í Santiago de Compostelo og streymdi þangað um aldaraðir mikill fjöldi píla- grima úr öllum áttum; meira að segja munu hafa farið þang- að ekki svo fáir íslendingar þ. á. m. tveir mætir menn, þeir Rafn læknir Sveinbjarnarson og Björn J órsalafari Einarsson. Rafn var uppi um 1180 og er sagður fyrst- ur manna á Norðurlöndum, er fór pílagrímsför til Santiago. Pílagrímsferðir eru nú lagð- ar niður í kristnum sið, en leyf- ar þeirra má telja ýmsar venjur, sem enn eru við líði meðal spænskrar alþýðu. Víða til sveita eru gömul bænahús eða kapellur, oft uppi til fjalla eða á öðrum afskektum stöðum fjarri þjóð- vegum. Eru þau ýmist auð og yfirgefin, eða þá falin gæslu ein- hvers einsetumanns, sem hringir klukkum þeirra kvöldsogmorgna og opnar dyrnar fyrir þeim fáu, sem eiga þar leið um og vilja biðjast fyrir. Að jafnaði eru þessi .hænahús helguð einhverjum dýrlingi eða Maríu guðsmóður, og þann dag, sem er messa þess dýrlings, lifnar heldur en ekki yfir þessum afskekta stað, þvi að þá koma menn þangað úr öllum þorpum og bygðum ná- grennisins og skemta sjer. Eng- ir, sem vetlingi geta valdið, láta hjá líða að halda upp á þann dag, ef þeim er ekki alveg sjer- staklega í nöp við dýrling þann, sem bænhúsið er helgað. Hátíðahöld þau, sem fram fara við þessi tækifæri, eru einu nafni nefnd romerías" en það þýðir Rómarf erðir þ. e. a. s. píla- grímsferðir til Rómaborgar, svo að upphaflega hefir fólkið streymt til bænahúsanna sem pílagrímar, en sennilega ekki þótt, er fram liðu stundir, nægi- leg upplyfting í guðrækninni einni saman og hafa því smám- saman snúið henni upp í verald- legar skemtanir. I þessum ro- merías" er oft glatt á hjalla. Þar er slegið upp danspöllum, veit- ingaskúrum og sýningarskálum. Þar eru á boðstólum hverskonar skemtanir, alt frá dansi og upp í iiárhættuspil. Þangað koma sí- gaunar og pranga með múldýr og asna við bændurna úr ná- grenninu, og stela öllu steini ljettara þegar þeir sjá sjer færi. Sjgaunar þessir eru flökkulýður (treifður víðsvegar um Evrópu, og er hann all fjölmennur á Spáni. Hafa þeir þar engan fast- an samastað, en hafast við mesl f jarri bygðum. Veit enginn glögt 23