3o Hér aö framan hefir verið skýrt frá aburðartilraunum,er hafa það markmið að gefa upplýsingar um þörf jarðvegsins fyrir einstök næringarefni.En til eru margskcnar aðrar áburðartilrau.nir t.d. til- raunir meó búfjáráburð,tilraunir með samunburð a bufjaraburoi og til- búnum áburði o.fl.,en ut í það verður ekki farið her. • B. Efnarannsoknir. ( ímsi.r efnafræðingar og jaröyrk^uTræðir.gar,með Liebig 1 broddi fylkingar,hafa haldið bvi fram,að hœgt væri að finna aburðarþön" jarðvegs með efnarannsókn.Með henni væri hægt^að akveða?hversu mikið fyndist í jarðveginum aí' köfnunarefni,fosforsýru og kali,og eftir þvi sem meira væri til af þesstur; efnum,hver;ju fyrir,sig,eftir^þyx f mætti komast af með minna af þeim i áburðinúm.Það s^Tidi sig þo fljott að á venjulegum efnagroiningum var litió að byggja i bessu til.li.ti. Þar eru efnin leyst upp í heitum sterkum sýrum og^magn beirra sxöan ákveðlð.í jarðveginum"leysast efnin aðallega upp í kolsyrublönduðn. vaHni,sem. er mnög veikt upplausr.armeðal og leysir þar af leiðandi aðeins lítinn hluta af þvi,sem hinar heitu^sterku sýrur gera a rann- sóknastofum.Venjuleg efnagreining sýnir bvi aðelns lieildamagn efn- anna í jarðveginum, en gei'ur énj^r_upj>Tysingar um ,pað,hvefsú.. ,a.u3leysjt þau eru og aögengTTeg "sem' jurtanæringTTvehnskohar járðvegur", sem ínnl- heldur t.d. ^iafnmikTð af fosforsyru}getur þurft m j ö g mismunandi magn af henni á. áburðinum, ve-gna þess að 1 ánnará jarðvegstegundinni er fosforsýran auðleyst,enrí hinni torleyst.A hinn boginn getur það iik-- a verið,að þótt fosforsýra sé í einu sýnishorni helmingi minni en 1 öðru,pá sýni áburðartilraunir,að fosforsýruþörfin er jöfn x' báðun tilfellum,af þvi að fosforsýran er þeim nun auðleystari 1 fyrnefnda Jarðveginum,sem par er minna af henni.Ven.juleg efnagreining gefur bvi mjög litlar upplýsingar um áburðarpörf jarö.yegs og ræfcrunarhæf'i. Petta hefir monnunfVerio lj6sT~Tengi.Hara~T5vx komið 'fram -..... / i; i w . j aðferðir,til þess að ákveða hin auðle.ystu næringarefni jarðvegsins. ¦ Margir mismunandi vókvar hafa Verið reyndir,.peTr lathTr vérka a "Tarð- veginn i mislangan tima,hrist meira^eða minna o.s.fr. Hafa menn af þessu fengið allisikla reynzlu^hin síðari ár.Bkal nu i aðaldrattum skýrt frá þeini aðferðum,sem nú eru talfiar bez,tar,gefa abygg.ilegastar vitneskju um áburðarjpörf jarövegsins(næst á eftir áburðartilráunum). Það skal strax tekið fram,að þessár aðferöir gilda. aðallega fyrir fosforsýru og kali.Að visu telur Mitscherlich','að si'n aðferö gildT einnig fyrir kofnunarefni,en þar er hún ónakvæmust.Er það talið stafa af þeirri ástæðu,að^verkanir köfnmiarefnisins eru svo mjög komnar undir myndun saltpétursýru-"Nitrifikationen"~i jaroveginum, en úr henni ^aká jurti'rnar aðal'lega köfnunarefni sitt.En saltpétur- sýrumyndunin i jarðveginum er mjög háð ýmsum náttúruskilyröum s.s. hita,raka o.f.l.,sem er breytilegt frá einu ári til annars. l.Mitscherlichs aöferð. Hún er í raun og^veru sem gerð er i sma.-kerum.Ástæöan'"til' þéss.að hún er abur.ð,artilraun, þó talin meö efn- arannsóknuia,er sú,að eftir sérstakri formulu er reiknað út,hversu mikið sé til^staðar i jarðveginum;af auðleystura jartanærandi efnum, svo að út frá þvi sjónarmiði er þettá einnig einskonat efnagreining. Tekin^eru í3o-loo "If jarðvegi og ló.tin i þar til gérð ker.Um leið er . oft látið saman við ho.nn nökkuð af^kvartssah'dijtil boss að^mismunur jarðvegstegundanna komi betur í Ijós og til þess að e'kki sé meira af jurtanærandi efnum i jarðveginum en plönturnar þarfnast.í þessum' kerum er nú gerð áburðartilraun i 4 liðum þánnig: a.No + 1*2^5 + ^2'^ = ^lhiiða aburður. b.N^ + PgOu o = án 'kali. . c.N^ + o J + K^O = áh fosforsýru. d.o P^Oc- t -v t K2O » áa kofnunarefni. ¦• Mitscherlich telur,að'kertilraunir séu nákvæmari en venjulegar til- raunir og aö taka megi Jarðveginn tilpeirra hingað og pangað yfir tiltölulega stórt svæöi og séu þvi örugg^ari og geti gilt fyrir stærr a land en tilraunir á reitum. _.. \" Eftir uppskerunni úr áðurnefndum kerum er nú hægt að reikna út, hversu mikið ge til staðar i rjarðveginxim af einstökum næringarpfnum, i áTTka . auðleys:Eu""ast'andT] og 1 peim aburði ? sem""notaður Jar"»Aa pess. að' utskyra bann" utreikning. sk"aT her syn3 su' f briiniia, sem lianh er fram kvæmdur eftirs log (A *• y) + log A ý cx. A = hámarksuppskera ; y ^^uppskera sú,sem fengist hefir ; x = áburðarmagnið ; c = ákveðin htærð(faktor).
Beinir tenglar