úr París, og hurfu þeir Engels þá til Briissel i Belgíu. Þar tók Marx saman ritið Misére de la philosophie. Réponse a La philosophie útí la misére de M. Proudhon" (þ. e. Eymd heimspekinnar, svar við Heimspeki eymdar- innar eftir Proudhon"), er kom út árið 1847; rífur Marx þar sundur þá stjórnleysissinnuðu einstaklingshyggju, er Proudhon hélt fram. Árið 1848 kom út hið heimsfræga stefnuskrárrit jafnaðarmanna, er Marx ritaði i samvinnu við Engels: Das kommunistische Manifest" (Yfir- lýsing sameignarsinna")*); hafði Samband sam- eignarsinna", alþjóðlegt verkamannafélag, sem þa auðvitað varð að vera leynilegt", falið þeim aö semja yfirlýsingu þessa eða ávarp á fundi i Lundúnum árið áður. Engin bók, sem rituð hefir verið um þjóðfélagsmálefni, lýsir við- tækari og betri skimingi á þróunarlögum þjóð- fólagsins", segja þýðendur liennar á íslenzku. Byltingarárið 1848 reyndi Marx að ná ból- festu í Pýzkalandi og hóf þar útgáfu á blaði, er kallaðist Neue Rheinische Zeitung" (Ný Rínartíðindi"), en var neyddur til land- flótta og tók sér þá bústað í Lundúnum, og þar átti hann síðan heima til æfiloka. Lagði hann upp frá því kappsamlega stund á vís- indi sín, rannsóknina á þróunaröflum þjóðfé- lagsins, en sinti jafnframt blaðamenskustörfum; var hann lengi stjórnmálafréttaritari ameriska stórblaðsins New York Tribune". Fyrsti á- vöxtur hinna vísindalegu hagfræði-iíinnsókna ) islcnzk |iýðiiií{ meö hálfpýddu nafnlnu (Kommúnista- ávarpiö*) ko..i út áriB 1824 d Akurcyrl, gcfln út af Jafn- nönrmannaSélaglrm" l Reykjavík. 13