Konur i sovét '-Rússlandi. Qreln þeisi er kafli úr bók eftir hinn fræga ameriska rithöfund Theodore Dreiser. Rússneska sfjórnin bauo hon- um heim haustið 1927. og dvaldi hann nokkra mánuði i Rússlandi og fór viða. Ritaði hann síðan bók um ferðina, sem heitir Dreiser looks at Russia. Dreiser er ckki ,k»m- múnisti", en segir að pvi, er virðist, hlutlnust og skcmti- lega frá. Saman Uorið við kjör kvenna í Rússlandi fyrr er það augljóst, að byltíngin liefir gerbreytt þeim. Áður fyrr voru konur taldar pign bænda sinna eða feðra. Pær höfðu engin félagsleg rétt- incii. Foreldrar réðu giftingum barna sinna án þess að spyrja þau um vilja þeirra. Brúðurin varð skilyröislaust að vera hrein niey, og það var álitinn hræðilegur glæpur, ef kona héli fram hjá manni sínum. Einkum gilti þetta hjá ijændunum (og gerir að visu enn), en hjá mentamönnum og æðri stéttum var þessa auð- viiað ekki jafn-vandlega gætt; en þetta gilti þar þó líka í orði kveðnu. Fyrir karlmenn giltu auðvita.ð ekki hin slröngu siðaboö frekar í Rússlandi en annars staðar. Þeir höfðu annað auöveidara siðalögmál að fara eftir. En með byltingunni skolaðist liurtu þessi tvenns konar mælikvarði á siðgæði í kynferðismá'.uni, og um stund fóru konur jafn- vel lengra en karlmenn í hinu nýja frelsi. ilin opinbera afstaða stjórnarvaldanna hefir verið og er sú, að kynferðislíf manna og kvenna só algerlega einkamál og komi engutn öðrum viö, en hinar eðlilegu afleiöingar þess, l)örnin, séu aftur á móti þjóðíelagsmálefni; 99