17. júní

						17. JUNI

Á þennan hátt hefir tekist að kynna

Island útávið. Og það er skylda vor

að viðurkenna það um Dani, að þeir

gera sitt ítrasta til þess, að hafa ísland

með alstaðar þar, sem eitthvað er um

að vera, og að krenkja ekki sjálfstæði

þess.

Okur á húsaleigu.

Paö voru á sínum tíma sett húsa-

leigulög í Reykjavík, eins og viða ann-

arstaðar, til þess að halda í við hús-

eigendur með uppskrúaða húsaleigu.

En þrátt fyrir þessa tilraun til þess að

halda leigunni í hæfilegu verði og fyr-

irb.vggja Autning, fór þó alt á ringul-

reið, og húsaleiga skrúfaðist upp úr

öllu valdi. Meö öðrum orðum, húsa-

leigulögin náðu ekki tilgangi sínum, og

almenningur stóð svo að segja ber-

skjaldaður fyrir fjegræðgi húseigenda.

Og það fylgdu' heldur engar umbætur

á húsakynnum þessari hækkun leig-

unnar, og þeir sem þekkja til húsnæð-

i-s í Beykjavík og vilja segja sannleik-

um það, vita að helmingurinn er naum-

ast bjóðandi mönnum.

Hjer í Kaupmannahöfn voru og eru

húsaleigulög, og það blandast engum

hugur um það, að án þeirra heföi hjer

verið ólifandi á þvi sviði, leigan hefði

farið upp úr öllu valdi og þúsundir

manna hefðu ekki haft þak yfir höfuð-

ið, sem þó hafa það nú, af þeirri ein-

földu ástæðu, að húseigendur geta ekki

sagt fólki upp, og þannig hækkað

húsaleiguna.

Pað liefði sjálfsagt líka mátt fram-

kvæma húsaleigulögin þannig í lieykja-

vík, ef ekki hefði vantað viljann til

þess. Og nú berast oss sagnir um það,

að húseigendur láti bjóða í ibúðirnar

og leigi þær síðan hæstbjóðanda.

Pað virðast því engin takmörk vera

fyrir því, hvað bjóða megi almenningi

úr þessari átt, og almenningur virðist

hafa gefið upp alla von um nokkra

vernd að þessu leyti af hálfu bæjar-

stjórnar og löggjafar.

Hvað væri þó eðlilegra og 'sjálfsagð-

ara en það, að settar væru skorður við

þessu sjálfræði húseigenda og einu sinni

reynt að ljetta almenningi okið.

Hann hefh' nóg að bera samt.

I vinnuleysinu.

Það þætti víst ekki lítill óþarfi á Is-

landi, ef ríkis- eða bæjarsjóður, og ef

til vill sveitasjóðirnir líka, færu að leggja

fram fje til þess að skemta með þeim,

er vinnulausir væru og ekki vissu hvað

þeir ættu að gera við tímann. Eða fje

til þess að láta halda fyrir þá fyrir-

lestra eða til að kenna þeim að telia,

o. s. frv. Pað er sennilegt að það

þyti í skjánum bæði á þingi og í bæj-

ar- og sveitastjórnum. Og þó skeður

þetta ekki lengra undan landi en hjer

í Danmörku,

Á síðastliðnum vetri, þegar vinnu-

leysið var hjer sem mest/ivar efnt til

ótal hljómleika, söngskemtana og leik-

sýninga, fyrirlestra — þar á meðal einn

um ísland — upplestra, og fieira til

skemtunar og fróðleiks þeim, sem vildu

og vinnulausir voru. Voru aðgöngu-

miðar að þessum skemtisamkomum   og