Útvarpsblaðið

						þykki mér Freyja", er í eðli sínu einskonar

þingvísa. Svo eru einnig að vissu leyti Sturl-

unguvísurnar, sem Hrafngilsingar ortu um

Kálf Guttormsson út af þingdeilu.

Vetrungs fæddisk efnit eitt,

öllum es þat mönnum leitt,

tvennar liggja til þess bætr:

tveir einir eru undir fætr,

—  helzti hefir þat lengi lifat,

láti menn þat höndum þrifat —,

ekki es þat sem annarr smali,

engi es skaptr við arsinn hali.

Bein þingvísa er það, sem Ófeigur kveður

i Bandamannasögu, og segir svo beinlínis í

sögunni, að „nú vil ek kveða yðr vísu eina,

ok hafa þá fleiri at minnum þing þetta ok

málalok þessi, er hér eru orðin:

Flestr mun — áms ok austra

ek vátta þat sáttar —

málma runnr um minna

— mik gælir þat — hælast, o. s. frv.

Þingvísur í einhverri mynd hafa verið ort-

ar hér síðan, svo að segja alltaf meðan þing-

hald hefur verið í sæmilegu f jöri. Þingvísan

hefur verið biturt vopn í baráttunni, háðs-

ins vopn, og þó öllu heldur gamansöm gagn-

rýni eða blátt áfram góðlátlegur gáski, hress-

andi vottur um það, að jafnvel hin örlaga-

þyngstu og alvarlegustu þjóðmál hafa menn

getað séð í gamansins létta ljósi. Vísa Páls

Vídalíns um sýslumanninn er þingvísa:

Kúgaðu fé af kotungi

svo kveini undan þér almágl,

þú hefnir þess í héraði,

sem hallaðist á Alþingi.

Ein af þeim nauðafáu vísum, sem til eru

eftir Árna Magnússon, er líka vísa um al-

þingismál, um málaferli Jóns Hreggviðsson-

ar:

Líta munu upp í ár

íslands búar kærir,

þá Hreggviðsniður hærugrár

höfuð til landsins færir.

Þingvísur seinni ára eru margar alkunn-

ar og ýmsar prentaðar og þarf ekki að rekja.

Eg tek tvær af handahófi, um þingræður, þá

fyrri meira en hálfrar aldar gamla:

Mikið djásn er þvogli þinn

það veit Guð á hæðum,

þú þurkar innan þingsalinn

með þínum löngu ræðum.

Hin er yngri, um langar umræður:

Þegar þeir hefja þennan dans

þá er góður siður,

að menn skeri andskotans

umræðurnar niður,

Annar skemmtilegur lausavísnaf lokkur eru

hestavísurnar, furðulega fagrar margar.

Hestsins er snemma getið í íslenzkum kveð-

skap. í Skírnismálum er sá fallegi og lifandi

vísupartur, að „maðr es hér úti, — stiginn

af mars baki, — jó lætr til jarðar taka."

Síðan má finna sitthvað um hesta, og þó

minna en ætla mætti, en frá dögum Stefáns

Ólafssonar að minnsta kosti hafa hestavísur, í

þeim skilningi sem nú tíðkast, mjög verið

ortar. Þessi vísa séra Stefáns er alkunn:

Bylur skeiðar virkta vel

vil ég þar á gera skil

þylur sanda, mörk og mel

mylur grjót, en syndir hyl.

Hestlof er annars æfafornt og í hinum

fögru sveitakvæðum og búnaðarbálki Virgils

Framhald á bls. 11

UTVAKPSBLAÐIÐ