Sindri

						sindri                      SAGA GASLYSINGARINNAR                             31

brann rólegar. Vmsar breytingar voru svo smámsaman gerðar

og nú urðu einnig til brennarar með 3 opum, hattsvepps-

brennarinn, veifubrennarinn og stjörnubrennarinn.

Svisslendingurinn Aimé Argand hafði árið 1783 fundið upp

hringbrennara með glasi fyrir olíulampa með kveik, og var nú

farið að hagnýta þessa uppfundningu fyrir gasljós. Var þá

framleiddur einn pípumyndaður gaslogi og notuð til þess plata

með mörgum smágötum á. Árið 1805 kom Stone fram á

sjónarsviðið með klaufbrennarann, sem framleiddi þunnan og

flatan loga, sem var breiðari en hann var hár. Eftir 1830

bættist einnig við hinn svo nefndi sporðbrennari (með 2 op-

um). Aður hafði reynslan kent mönnum að brenslan verður

auðveldust ef loginn er þunnur og að laga brennarana eftir

því. En samkvæmt þeirri kenningu sem Davy kom fram með

1817 um hinn lýsandi loga, þá fóru menn nú að reyna að

láta brensluna fara fram í sem þrengstu rúmmáli, og gefa

loftinu sem greiðastan aðgang, til þess að fá svo heita loga

sem hægt var.

Lengi hafði það verið kunnugt, að eldföst efni verða mjög

lýsandi, ef þau eru gerð glóandi, og varð það til þess að árið

1826 var hið svo nefnda súrvetnis- (oxyhydrogen) -kalkljós

fundið upp. Það var enskur liðsforingi sem notaði það fyrstur

og var það eftir honum nefnt Drummonds-ka\kl]ós. A því voru

þó stórgallar, súrefnisgerðin var dýr og erfið og kalkstykkin

entust skamma stund. Árið 1867 fann Tessie du Motay upp

á því að nota zirkon í staðinn fyrir kalk. Þetta zirkonljós var

líka framleitt með hvellloftsloga. Með stuðningi af tilraunum

Davy's, fann Cruickshank1 árið 1839 upp, að hita platínu og

kvarts í heitum aflýstum loga, eða án þess að nota hvellloft;

úr þessum efnum var búið til net og kúlur sem kalkhúð var

sett utan á. En vegna þess að útþensla þessara efna var mis-

jöfn, þá sprakk húðin utan af. Framför var í þessari upp-

fundningu þótt hún yrði ekki nothæf. Gi/lard í Passy nálægt

París endurbætti þessa lýsingaraðferð árið 1846. Glóðarnet

hans  voru  ofin  úr fínum platínuþræði og voru fest við  Ar-

1 Enslit einkaleyíi nr. 8141, 1839.