Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Organistablašiš

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Organistablašiš

						Eileen Kay Vandermark:
CHARLES IVES: „VARIATIONSON AMERICA".
Það leikur enginn vafi á því, að þýðingarmesta persónan í allri
tónlistarsögu Ameríku er Charles Ives. Hann fæddist 1874 og dó
1954. En það var ekki fyrr en í kringum 1930 sem hann fékk fyrst
opinberlega viðurkenningu, löngu eftir að hann hafði samið tónverk
sem báru með sér nokkrar af róttækustu breytingum sem orðið hafa
á 20. aldar tónlistinni — dissonans, polytonalitet og tilraunir með
form. Tónsmíðar hans, sem flestar eru samdar á árunum milli 1890
og 1922 eru rúmlega 200 sönglög, fimm fiðlusónötur og ýmis önn-
ur kammertónverk, tvær píanósónötur, fimm sinfoníur og ýmis önn-
ur hljómsveitarverk.
Barnæska Charles Ives var nokkuð óvenjuleg. Faðir hans, sem var
lúðrasveitarstjórnandi í Danbury, Connecticut, var leitandi sál með
næma heyrn og eftirtekt. Þegar Charles var 10 ára átti hann t. d.
að syngja „Swanee River" í Es-dúr en faðir hans lék undirspilið í
C-dúr, til þess, eins og hann sagði „to stretch our ears". Fimm ára
gamall byrjaði Charles Ives á tónlistarnámi hjá föður sínum, hann
lærði að leika á mörg hljóðfæri, þ. á m. orgel. Hann var ekki nema
13 ára þegar hann varð kirkjuorganisti og lék bæði við guðsþjón-
ustur og hélt tíðum tónleika. Faðir hans kenndi honum hljómfræði,
kontrapunkt og að semja fúgur, og Charles Ives byrjaði snemma að
kompónera. Fyrsta tónverkið, sem hann samdi var sorgartónverk
þegar Chin-Chin, köttur fjölskyldunnar drapst. Þetta varð til þess
að margir pöntuðu hjá honum jarðarfararmúsik þegar gæludýr af
ýmsum tegundum drápust, og seinna samdi hann passacagliu, sem
byggðist á „Sorgarmarsinum" úr Sál, það var þegar hundur fjöl-
skyldunnar drapst. Þegar hann var 13 ára lék borgarhljómsveitin
tónverk eftir hann, og tuttugu ára gamall samdi hann tónverk sitt
„Song for harvest season" fyrir söngrödd, kornett, básúnu og orgel
— allt sitt í hverri tóntegund!
Þannig var, sem sagt, sú tónlistar-ballest, sem Charles Ives kom
með þegar hann varð nemandi við Yale. Um það leyti voru þau
evróputónskáld sem fremst fóru ekki byrjuð á tilraunum sínum með
polytónalitet. Það er ekki undarlegt þó að Horation Parker, sem
kenndi honum tónsmíðatækni yrði súr á svipinn og ergilegur. „Ives,"
26   ORGANISTABLAÐIÐ
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48