Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Organistablašiš

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Organistablašiš

						þátttökuleysi stendur blómlegu safnaðarlífi fyrir þrifum. Umrætt rit tekur ekki
mið af þessu höfuðvandamáli kirkjunnar.
Mörg eru þau lög, sem hér beinlínis standa sem tímaskekkja. Þau hefðu verið
sæmilega boðleg fyrir tveim mannsöldrum. Má þar tiltaka Dýrð í hæstum
hæðum sem dæmi um flatneskju, með tón- og hljóm- endurtekningum, sem er
fyrsta boðorð þess, hvað forðast skal í tónbálki kirkjulaga, auk þunglamalegs
milliendis. Svipaðir annmarkar eru á laginu Vér stöndum á bjargi (ritað með
úreltum punds-nótuml), með villuráfandi stökkhreyfingu í niðurlagi ( þar sem
einmitt ró ætti að færast yfir tónferð með skrefhreyfingu). Þá er
stórmeistaranum Sibelius lítill greiði gerður með birtingu lags hans, Sem
stormur hrekiskörðótt ský. Vankantar raddbúningseru svo miklir, aðfurðu sætir
(kyrrstaða hljómferðar, lagtónn semforhald, ítrekuðtrítónus-stökk). Leiðigjarnt I
söng verður þá líka fánýtt hringsól lagmyndunar í Frelsishetja. friðargjafi. og
lagið Guðs alvæpni taktu má vissulega flokkast sem "trivial-músik". Danski
organistinn Berggreen er svo fyrirferðarmikill í íslenskri kóralbókaútgáfu, að
óþarft var að bæta þar við,enda er söngur hans, Sofðu vært hinn síðsta blund,
e.ngin búbót, öllu heldur skóbót (með upphafs-sekvens, lagstríðri krómatík,
meiningarlausum tónítrekunum og lágkúrulegum skiptinótu-endi).
Hér verður naumast rúm til þess að tíunda hvert númer. Yfirleitt má segja, að
allt of mörg laganna sverji sig íættviðþátíma, semólítúrgískastir hafa verið, 19.
öldina, með hennar takmarkaða skilningi á kirkjulegum stíl (Gade), sem því oft
verður flatur og fátæklegur (Bjargið alda, borgin mín, Vort líf er lán frá þér). Engin
undantekning er þá heldur ókirkjulegt lag eins og Ó. ást sem faðmar allt, með
sínum lágkúrusmekk, eða þá / öllum löndum lið sig býr, sem nánast mætti
skilgreina sem forhalds-stúdíu og vísnasöng.
Hljómsetning
Svo mjög sem ábótavant er hljómsetningu kóralbókarinnar frá 1936 (Sigfús
Einarsson, Páll ísólfsson), þá hefði hér mátt vænta umskipta til bóta. En því
miður fer því víðs fjarri. Dæmi þessa eru svo mýmörg, að upptalning þeirra
mundi fylla margar síður. Verður því að stikla á stóru.
Gegnumgangandi höfuðljóður er sínotaður fersexundarhljómur, sem
úthrópaður er í "klassískum kantionalsats" (útsetning á kóralbókasöngvum).
Þessi ótrausta hljómundirstaða blasir strax við í þrem fyrstu lögunum. Beinlínis
röngerhúná bls. 3, 7, 10, 38, 52, 61, 73 (máske prentvilla), 96, 108, 114, 133,
147 (óstílístísk), 164, 167.
Sumir laghöfundar virðast tæplega kunna sína "skóla-teóríu" og flaska
jafnvel á alræmdum samstígum fimmundum (bls. 1, 4, 7, 18, 28, 67, 100, 107,
114, 120, 127, 141, 146, 147, 170, 171). Samstígar áttundir sjást líka (bls. 35.
41, 93 og víðar).
Eitt hið óhyggilegasta, sem kórlaga-höfundar geta gert, er að nota oft
krómatlk. Þesskonar "litbrigði" voru fyrrum talin stríðóma og því útskúfuð, og
enn reynast þau mörgum kórista óþjál í hæsta máta og söngstjóra tímafrek I
æfingu. Hér ganga þau.ljósum logumsem "rómantískar"afturgöngurogóprýða
víða tónbálk til mikilla lýta (bls. 1, 3, 7, 8, 10, 12, 16, 17, 18 og áfram til 174).
Óuppleystir mishljómstónar finnast allvíða (bls. 1,4, 11, 107, 114 og 165).
4 ORGANISTABLAÐIÐ
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56