Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Organistablašiš

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Organistablašiš

						frá efri vixlnótu. Samanboriö við þetta ágæta, lítúrgíska framlag erfrumsamið
lag hans, Við kirkjunnar klukknahljóm, tilkomuminna, með óþarfri krómatík,
tilbreytingasnauðum bassa og ósannfærandi, einradda niðurlagi.
Páll Isólfsson var um langt skeið mestur atkvæðamaður íslenzkra
tónmenntamála. Sem dómorganisti var hann í rauninni sjálfkjörinn leiðtogi
(slensks kirkjusöngs. Samt mun hann ávallt hafa verið meiri organleikari en
söngstjóri. Mörg laga hans hafa náð mikilli útbreiðslu, einkumeinsöngslög. Hér
á hann alls fjögur lög, m.a. passíu-lagið Ég kveiki á kertum mínum, með
stemmningsríkri byrjun og litföróttri hljómsetningu. Einkennilegt er þó, að
miðhluti þess samsvarar tæplega upphafi. Þjóðlegt í stíl er lagið úr "Gullna
hliðinu", Ú. Jesús, en leikhúsblærinn vill lengi loða við, enda er æði langt bil
milli sjónleiks og guðsþjónustu, nær ósamrýmanlegt.
Lög Björgvins Guðmundssonar sýna mörg tilþrif í lífmikilli sönglínu, en skortur
á kostgæfilegri raddsetningu stendur þeim oft fyrir þrifum (bls. 1, 146). Vér
treystum þvi, eftir Jón Nordal ber of mörg merki flausturs, þannig að raddfærsla
verður helzti hnökrótt (samstígni, krómatlk óþarflega tíð, þverstæði, órói
stökkhreyfingar), þrátt fyrir sönglegt upphaf. Þá er útsetning hans á Svo stór
synd ekki nógu vel hugsuð (smástígni, færsla ómstríðra tóna, röð mishljóma).
Hinn kunnáttusami kontrapunktiker, Þórarinn Jónsson, birtir hér tvö lög. Guð,
allur heimur er haglega mótað lag, með auðugri hljómsetningu, þó helzti
flikróttri, en haldgóð kunnáttan leynir sér ekki. Hið sama má og marka af lagi
hans, Þú Guð, sem stýrir stjarna her. með ríkulegum tenginótum en óþarfri
krómatík. Þá á hér Ragnar Björnsson eitt lag og þrjár raddsetningar. Af þeim er
bezt Himna rós fyrir einsöng og orgel. Skýr undirleikslína heldur góðu samræmi
við lagrödd, en fimmundar-samstígni milli hennar og fótspils óprýðir annars
sléttfelldan tónbálk (bls. 135, neðsta lína). Hinsvegar er raddsetningin Þín
náðin, drottinn óhönduglega gerð, stíllausog "sentimental", meðósjálfstæðum
raddgangi (samstígar einundir undirradda), endurteknum gabbendi og tóngapi,
auk ástæðulausrar mishljómsbyrjunar.
Lag Bjarna Bjarnasonar, Vor ævi stuttrar stundar, er prentað sem útsetning
Ragnars, en í Organistablaöinu 1976, bls. 35 ber hann af sér þessa aðild og
eignar hana "að öllu leyti" Bjarna. Hvorugt er rétt. Lagið birtist í söngvasafni
greinarhöfundar, Farsælda frón, Organum II, 1952. Raddsetning er í öllum
aðalatriðum gerð af honum, enda hefir hann útsett og útgefið fleiri lög frá
Bjarna. Að vísu er raddfærslu hnikað til á nokkrum stöðum, en við samanburð
má glöggt sjá, hvar uppruninn er. Að öðru leyti er annars ekkileyfilegt að víkja
við raddfærslu útgefins lags nema með leyfi höfundar hennar. Ragnar hlýtur því
enn að gefa frekari skýringu á útsetningaraðild sinni. Fram hjá þessu atriði er
ekki hægt að ganga í umsögn um umrædda bók. Hér sem endranær er skylt að
hafa það er sannara reynist. - Lag þetta er reyndar prentað þannig í Viðbæti, að
ógjörningur er að ráða fram úr því, þar eð vantarforteikn tóntegundar, einn kross
(G-dúr).
Að endingu skal minnst á útsetningu J. Þórarinssonar, Nú rls og brosir róðull
nýr. i rauninni er hún með beztu númerum bókar, sakir trausts handbragðs
línubundinnar hljómsetningar, og dæmigerð sönnun þess, að einfaldleiki býroft
yfir sterkastri tjáningu rökvfslegrar hófsemdar. Hér opnast leið að endurnýjun
6 ORGANISTABLAÐIÐ
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56