Saga

						að minnast ?Burdar-Dags? síns ?aa þeim Dege Arsins sem ber

uppaa vorn Fædingar-Dag? heldur á hverjum degi.7 Það áttu menn

að gera með því að þakka Guði fyrir

þann Velgiørning, ad hann af einskiærre Naad, og Födurlegre

Hiarta Giædsku, aan þess hann þyrfte vor vid i nockru sijn

vegna, Skapade oss Skinsemdarfullar Manneskiur, so vier

kynnum fyrer Upplijsing H. Anda, ad faa hann þecktann oss til

Saaluhiaalpar, og noted þeirra Giæda, er hann bæde hier og

sijdar hefur oss veitt og tilbwed ?8

Þó átti þakklætið til Guðs einnig að koma fram í samskiptum við

meðbræður: ?A þennann Dag eigum vier med þvilijku Þacklæte ad

minnast, ad vier brwkum alltijd vora Skinseme, og vora Limu,

Gude til Dijrdar og Þocknunar, oss til Velferdar, og Naaunganum til

Gagns og Aðstoðar.?9 Eins og sjá má af þessum orðum hvatti Jón

lesendur ekki til að halda upp á afmæli sitt.10 Frekar má skilja orð

hans svo að hann varaði við því með því að benda á að ?Magtar-

Menn og Stoor-Herrar Veralldarennar? eins og Faraó Egyptalands-

konungur og Heródes fjórðungsstjóri, sem báðir voru harðstjórar

og andstæðingar Guðs útvalinna, hefðu fæðingardag sinn ?í mik-

elle Vyrdingu?.11 Þvert á móti áttu menn að minnast fæðingar sinnar

á hverjum degi með því að þakka Guði þá ?Fødurlegu Hiarta

Giædsku? [falli breytt af höf.] sem í því fólst að Guð hafði skapað

manninn með skynsemi og forsendur til þess að þekkja Guð og þeir

hefðu notið allt frá fæðingu.12 Hann vildi því tengja tákngildi

?burðardagsins? við sérhvern dag ársins. Þrátt fyrir það kom hér

fram ákveðin forsenda þess að fólk tæki að minnast afmælis síns.

Eindregnara skref í átt að sérstöku afmælishaldi var stigið í

messusöngs- og sálmabókinni frá 1801 en þar var prentaður sálm-

ur undir fyrirsögninni ?A fædíngar-degi Manns?.13 Þannig fékk af-

mælisdagurinn áberandi sérstöðu. Má ætla að sálmurinn hafi auk-

ið vitund fólks fyrir fæðingardeginum og þar með afmælinu en

sálmabækur voru meðal mikilvægustu guðræknisrita almennings.

A F M Æ L I S H A L D O G S J Á L F S V I T U N D 61

7 Sama heimild, bls. 32.

8 Sama heimild, bls. 32.

9 Sama heimild, bls. 32?33.

10 Sjá þó Árna Björnsson, Merkisdagar á mannsævinni, bls. 153.

11 Jón Guðmundsson, Tvisvar Siøfalldt Misseraskipta-Offur, bls. 33.

12 Sama heimild, bls. 32.

13 Evangelisk-kristileg Messu-saungs og Sálma-bók, bls. 257?258 (sálmur nr. 325). ?

Sjá Árna Björnsson, Merkisdagar á mannsævinni, bls. 153.

Saga 2004 - NOTA  1.12.2004 9:40  Page 61