Vaki

						LIST FRUMMANNSINS:

Danskur hnílur írá steinöld.

inn tók að smíða sér sín íyrstu tœki, t. d.

flísar að höggvopni, rak hann sig eílaust

á eitthvert samband milli notagildis flís-

arinnar og þeirrar dnœgju sem hann naut;

er hann mótaði hana og horfði á hana.

Sama máli gegnir um nútímamanninn þar

sem hann stendur fjcerst frummanninum,

t. d. flugvélasmið, hann kemur auga á

sama fyrirbrigðið: dularfullt samband milli

lögunar vélarinnar og flugskriðs hennar.

LIST NÚTIMAMANNSINS:

Brezk  flugvél af nýjustu gerð.

Það eru sögð tuttugu þúsund ár á milli

þeirra. Þó er tiltölulega lítill munur á aí-

stöðu þeirra. Listin á leið um garð beggja.

Þeirra er að koma auga á hana og leggja

rœkt við hana. Þannig á listin, eins og við

skiljum hana í dag, ítök í öllu starfi. En

aðrir vilja gefa henni enn víðtœkari merk-

ingu og nefna list alla viðleitni mannsins

til ctð gera sér náttúruna undirorpnu:

„Homo additus naturae," segir Bacon,

,,maðurinn bœtir sér við náttúruna." Auð-

vitað má lengi deila um gildi slíkrar stað-

hœfingar. En hún gefur mönnum nokkra

vitneskju um hversu víðfeðm merking

hefur verið lögð í orðið list.

Enda þótt listin eigi svo ríkan þátt í

öllu daglegu starfi okkar er örðugt að

gera sér grein fyrir uppruna hennar. Um

það er satt að segja enn flest á huldu.

Það er því miður of langt mál að rekja af

nokkurri nákvœmni þcer tilgátur, er komið

hafa fram um þessi efni. Ncegir að geta

þess, að þcer skiptast í tvo flokka: Sumir

álíta uppruna listarinnar magískan, í<cett

TtMARITIÐ VAKI

8