Vaki

						strigann er í punkti. Hann er upphafið.

Punktur er staður í myndbyggingu, á-

herzla, eins konar lykkja sem þrœðir hugs-

unarinnar koma saman í. Hreyfi málarinn

pensilinn i eina átt frá punktinum, dregur

hann línu. Línan hefur eiginleika punkts,

það er að segja stað, sem er lega hennar,

en auk þess lengd. Einnig er hún gœdd

þeim eiginleikum að vera ýmist bein,

brotin eða bogin. Hún er þegar reiðubúin

að taka við duttlungum hugans. Lokist

línan eða mceti hún annarri, myndast flöt-

ur.   Flöturinn   bœtir   einum   eiginleik  við

Sexlitakerfio.

eiginleika punkts og línu: hann hefur yfir-

borð. Auk þess er hann ýmist sléttur,

hrufóttur eða ávalur. Hugsunin getur nú

kastað jafnvœgisslá línudansarans og

hreyfing hennar gerzt stöðugri og marg-

brolnari sem hreyfing dansmœrinnar.

Rúmið er það sem punktur, lína og flötur

liggja í en eru ekki. Takmörk myndrúms-

ins er umgerðin.

Liturinn er ljós í mismunandi styrk og

broti. Fyrir Ijósið verður formið sýnilegt.

Liturinn hefur tvo eiginleika: blce og

ljósbrot (color). Blœrinn er ákveðinn

skammtur ljóssins allt frá því að vera ekk-

ert ljós: svart, lítið eða miðlungi mikið

ljós: grátt, upp i mikið ljós: hvítt.

TlMAHI

Þegar ljósið rekst á hlut á ferð sinni

um geiminn, brotnar það. Hluturinn tekur

til sín ákveðinn skammt þess, en endur-

varpar öðrum. Sá skammtur sem hlutur-

inn varpar frá sér gceðir hann þeirri eig-

ind sem við köllum lit í daglegu tali, og

kölluð er ljósbrot hér að ofan: gulur, rauð-

ur, grœnn og blár. Hinu mismunandi ljós-

broti er raðað í flokka eða kerfi. Skiptar

skoðanir eru uppi um hversu það beri að

gera.

Einfaldasta kerfið er sexlitakerfið.

Litirnir gulur, rauðgulur, rauður, fjólu-

blár, blár og grcenn eru merktir í horn

sexhyrndrar stjörnu, sem er umrituð hring.

Stjörnuna má einnig skoða sem tvo þrí-

hyrninga, þar sem gult, rautt og blátt,

sem stundum eru kallaðir höfuðlitir, eru

merktir á annan, en á hinn gulrautt, fjólu-

blátt og grœnt, sem eru myndaðir hver um

sig með þvi að blanda tveim litum á hin-

um þríhyrningnum, sem liggja á sömu

hlið. Gagnstceðir litir á hringferlinum

mynda sterkastar andstœður og eru kall-

aðir á alþjóðamáli komplementer.

Sumir menn eru búnir sérstökum hcefi-

leikum til að meta gildi stcerða og lita,

skrifa t. d. skipulega og beint á skólatöflu,

byrja efst, raða línunum með ákveðnum

millibilum, spenna þœr inn á flöt töflunn-

ar, svo þcer detti ekki niður úr honum.

Aðrir skrifa svo að línurnar hallast, sú

efsta dregst ekki lengra upp á miðja töflu,

þœr neðstu gloprast niður úr umgerð

hennar. Sumir hengja myndir upp á vegg

þannig að þeir taka tillit til veggflatarins,

aðrir eru blindir fyrir honum. Sumir raða

húsgögnum sínum í stofuna, aðrir henda

þeim. Sumir sjá veröldina gráa, aðrir hafa

yndi af litum.

Við vinnu sína leggur málari sérstakan

mcelikvarða á hverja stcerð og hvern lit-

skammt, sem mcetir auga hans á fletinum.

TIÐ VAKI

19