Líf og list

						Hamingj udagar.

BORGFIRZKUR BÓNDI, Björn

Blöndal að nafni, hefur skrifað bók,

sem heitir Hamingjudagar og kom

|új í syndaflóðinu mikla um síðustu

jiöl. Margt gott hefur verið sagt um

þessa bók, en þó ekki úr hófi fram,

því að hún verður seint oflofuð. Hún

er með fádæmum skemmtileg, hress-

ír mann upp og gerir mann bjart-

sýnan. íslenzk 'tunga lætur þessum

bónda hverjum manni betur, létt,

frjálst mál og hreint án fordildar,

stillinn ljúfur og nærfærinn, en þó

hvergi væminn. Bókin gerir mann

bjartsýnan á framtíð tungunnar. En

jafnframt læðist að manni sú grá-

gretta spurning, hvort maður þurfi

að vera lítt skólagenginn sveitamað-

ur og náttúrubarn til þess að geta

talað og skrifað íslenzku af þeirri

hjartans lyst sem þessi maður gerir.

Það liggur raunar í augum uppi, að

enginn lærir að vera rithöfundur á

skólabekk, en þá er komið í illt efni,

ef skólarnir beinlínis drepa úr mönn-

um mál og stíl.

Þess ber þó að minnast, að málið

eitt gerir engan mann að skemmti-

legum rithöfundi. Málið á ekkert

sjálfstætt líf, nema fyrir málfræð-

inga. Það er aðeins farvegurinn, sem

hin mikla elfur, persónuleiki höfund-

arins, fellur eftir. Farvegurinn getur

verið margvíslegur, beinn eða bugð-

óttur, breiður eða þröngur, grýttur

eða sendinn, sléttur eða hyljóttur,

en mestu máli skiptir þó það vatn,

sem eftir honum rennur, hvort það

er fúlt og seyrt og hálfvolgt eða

hreint og tært, ferskur flaumur lif-

andi vatns. Bjórn Blöndal býr yfir

nægum uppsprettum lifandi vatns til

að veita í hinn indæla farveg máls

síns. Hann er skemmtilegur persónu-

leiki og auðugur, að minnsta kosti

á þvi sviði lífsreynslu, sem þessi bók

birtir. Það er í honum fágætt lífs-

magn, frumstæð og sterk náttúra,

ættuð úr frumöld, en tamin á tutt-

ugustu öld, öguð af menningu og

mildi. Það er sjaldgæft að sjá nátt-

úru og siðfágun haldast jafnfagur-

lega í hendur og í þessari bók.

Eftirminnilegust er þó hin frjóa

lifsnautn, sem speglast á hverri síðu

bókarinnar, einnig þar sem sér til

ferða sorgarinnar. Bókin heitir Ham-

ingjudagar, og það mun vera rétt-

hefni, því hún sýnir oss manneskju

í fullu samræmi við eðli sitt og um-

hverfi. Þetta samræmi heitir ham-

ingja, það veit höfundurinn og skrif-

ar bók sínfe til þess að bera því

vitni, ófeiminn, jafnvægur og glað-

ur.

Hafi Björn þökk fyrir bókina. Þó

ætti hann að hugsa sig vel um, áð-

ur en hann skrifar aðra. Það vill

stundum mistakast næsta lag, eftir

að mikið er klappað.

Hvernig á tímarit að vera?

GÓÐUR KUNNINGI mætti os.s á

götu nýlega og sagði: „Þú kannt ekki

að gefa út gott tímarit, en ég skal

kenna þér það. Taktu nú eftir.

Minnstu þess, ef þú ætlar að gefa

út tímarit, að snobba fyrir „fólkinu".

Óþarft er að spyrja sjálfan þig, hvað

þú eigir við með „fólk". Snobbaðu

bara fyrir „fólkinu", og láttu þetta

orð sjást sem víðast á síðum ritsins.

Snobbaðu enn fremur fyrir öllu, sem

íslenzkt er,  og  mætti  jafnvel  vera

gott að hafa þetta mottó: „Allt er

merkilegt, bara ef það er íslenzkt".

Birtu sem flestar greinar úr lífi

„fólksins", æviminningar alþýðu-

manna, þótt ómerkilegar séu, þser

verða merkilegar vegna þess að þeir

eru íslenzkir. Takmarkið sé: Enginn

íslenzkur alþýðumaður í gröfina án

þess að skráðar hafi verið minningar

hans. Sjálfsagt er að hafa hagyrð-

ingaþátt, það er vinsælt að geta boð-

ið upp á húsaskjól fyrir það sem

utangarðs verður, þegar útvarpið er

búið að hirða leirburðinn. Ómiss-

andi lífsnauðsyn eru krossgátur og

bridge-þrautir eða einhverjar get-

raunir, þær eru lausnarorð samtíð-

arinnar. Mundu það, elsku vinur,

ef þú vilt að rit þitt lifi, að tala vel

um alla eða, að minnsta kosti, ekki

illa um neinn. Settu upp engilsand-

lit í eitt skipti fyrir öll, ásakaðu eng-

an, og ef þú skyldir freistast til að

benda á eitthvað, sem aflaga fer*

þá segðu, að það hafi farið svona

sjálft, og taktu fram, að þú áfellist

engan. Þá sést, hve góður maður þu

ert og rit þitt gott rit. Og að lokum,

gættu þess að velja ritinu gott nafn,

í góðu samræmi við stefnu og til-

gang þess Ég bendi þér til dæmis á

nafnið „Ver sjálfum þér nægur".

Svo mælti hann, en vér kunnum

ekki góð ráð að þiggja, heldur kom-

um þeim hér með á framfæri til

frjálsra afnota.

LÍF og LIST