Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Fréttir | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lķf og list

PDF  | HQ_PDF  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | TXT  |


Ašlaga hęš


žś žarft aš vera meš Adobe Reader Plugin til aš skoša žessa sķšu


get Adobe Reader



Lķf og list

						og oft endranær) með orðum Kellgrens

í formála hans að Fredmans epistlar eft-

ir Bellman, hvort höf. eigi ekki vini,

„som alska pcrsoncn, mcn án mer hans

ara" — til þcss að líta yfir ljóðin sín,

áður en hann safnar þcim saman í bók

til útgáfu.

Sjórinn og það, scm honum heyrir ti),

er K. P. kxrt yrkiscfni, og þar tekst

honum yfirleitt vel að tjá hug sinn.

' Nokkur flciri lagleg kvæði eru í bók-

inni, og vantar sum þcirra aðeins ofur-

litla fágun til þcss að gcta hcitið góð.

Afgangurinn er undarlega barnalegur

hornasalómonsleikur að orðum. — Eitt

gamansamt smáljóð heitir Séð og bcyrt

á haustsýningu og lýkur mcð þessu cr-

i'ndi:

En barnið, sem mátti ekki hafa hátt,

hefur upp raust sína ofurkátt:

— Oft hef eg gcrt svona myndir,

mamma.

Mamma mín, gcfðu mér ramma.

Meðal  góðu  kvæðanna  í  nýju  bók-

inni cr citt um og hcitir Keflavík. Nið-

urlag þcss cr þannig:

Allt, scm áunnizt hefur,

er ákall um meira starf,

þrotlaust fórnarstarf fyrir

framtíðarinnar  arf.

Megi  Kristni  Pcturssyni  auðnast  að

þjálfa  og þroska  skáldgáfu   sína  undir

því   kjörorði.   Þá   cignast   þjóð   hans   í

honum það lífsglaða, lýriska skáld, sem

hún hcfur vonazt eftir — og þótzt eiga

kröfu á — síðan  1942.

Sverrir Haraldsson kvcður sér hljóðs

a skáldaþingi með formálsorðum í þrem

erindum og tjáir þar lcscndum sínum,

að:

— Hvorki til frægðar né frama

fæddust þau kvæðin smá,

heldur til þcss að hjálpa

höfundi sínum að bera

þrautir og þunga dagsins,

þegar að mest reið á.

Ekki sakar að hafa það svart á hvítu,

cn þó orkar þessi játning höf. á mann

sem afsökunarbeiðni og vekur þá spurn-

ingu,   hvers  vegna   maðurinn  hafi  þá

safnað sínum kvæðum smám í bók og

gefið út. Ofróðum cr því hcimilt að

hafa sína skoðun á því, hverjum fyrir

sig, þeirra á meðal undirrituðum!

S. H. mun sem margur hans góður

landi snemma hafa farið að leika scr að

ljóðasmíði, og sézt hafa eftir hann

ljóð á prenti öðru hverju á seinustu ár-

um, cða síðan hann kom til höfuðborg-

arinnar og háskólans, nýbakaður stúd-

ent að norðan. Það var í morgunsári

atómaldar, og þá fannst ungum skáld-

mcnnum yfirleitt skömm til koma hins

hefðbundna ljóðforms, sem þau vildu

dautt. En S. H. lét það ekkcrt á sig fá

og orti upp á gamlan móð, með rími,

stuðlum og höfuðstöfum, af hagmælsku,

viti með skáldlcgum neista — og yfir-

lætislcysi. Þetta var sannarlega eftirtekt-

arvert fyrirbæri á þeirri tíð (og cr enn-

þá) á ungskáldaþingi. Frumsmíð höf-

undar á bókamarkaði, Vi8 bakdyrnar,

bcr þau cinkenni mcð sér, scm upp

voru talin hér að ofan, að emu óncfndu.

Við skjótan yfirlcstur virðist bókar-

kornið vcra cinn Hnnulaus harmagrátur,

og samkvæmt hefðbimdinni vcnju ætti

því höf. að dragast í þann dilk, hvar

yfir dyrum stendur skráð svörtu Ictri: .

Bblsýnisskáld. Mörgum hcfur þótt þcss

konar fólk í frekara lagi hvimlcitt, ncma

þá hclzt, þcgar það brosir gcgnum tár-

in. (Nú cr farið að líta svoncfnd böl-

sýnisskáld ofurlítið öðrum augum og

samúðarríkari cn áður. Kom það grcini-

Iega fram í umræðum um pcssimisma

á norrænu skáldaþingi, scm háð var í

Stokkhólmi haustið 1946; þar ríkti sú

skoðun, að pessimistinn væri í raun rcttri

bjartsýnn, tryði á lífið og framtíðina,

annars lcgði hann allt frá sér og biði

cinskis nema dauða síns.) Ekki cr fyrir

það að synja, að grátstafur cr í rödd

hins unga skálds, en svo fallega brosir

það einatt gegnum tárin, að varla vcrð-

ur brosað þurruní augum. Svo barngóð-

ur og samúðarríkur cr hann, að ljúf-

lyndi hans hlýtur að glæða sömu kennd-

ir gagnvart sjálfum honum í btjóstum

þcirra lcscnda hans, scm á annað borð

geta fundið til. Hann finnur svo sár-

lcga til með öllu veikbyggðu og völtu,

angurværu og umkomulitlu, að honum

finnst hann oft sjálfur vera eitt með

því — og þá á skáldið bágt.

„Það er alltaf einhver að gráta"- hcitir

citt kvæðið. „Lítið barn á götu grætur /

gleði sinni tapað hefur / meðan sólin

sína geisla / sendir yfir jarðarbarm —."

Og skáldið spyr:

Hvað er það, scm hug þinn hrellir,.

hryggi, litli mömmudtengur?

Hjá skáldvöggu S. H. gerist þessi spurn-

ing og aðrar áþekkar, scm hann varpar

fram, ærið áleitnar eftir lesturinn. Og

lesandann langar að reyna að hugga

unga, angurværa skáldið með þeim orð-

um, sem það sjálft hyggst hugga sinn

mömmudrcng:

Mundu, að þú mátt ei gráta,

meðan blcssuð sólin skín.

" Nú má búast við, að skáldinu finnt-

ist  engin  sól  skína  sér.  En  hún  skíni

samt — þótt bak við ský sé! Já, alveg

eins og í hinum ófrumlegu, einföldu og

yfirlætislausu ljóðum hans örlar á skáld-

gáfuncista, scm honum hefur verið trú-

að  fyrir að  glæða.  Lesendur hljóta  að

skoða þá ákvörðun hans, að gcfa út bók-

ina, sem löngun til þess að vaxta þctta

pund sitt — frekar en hins að vekja með

sér vorkunnsemi. En S. H. er cnginn vor-

kunnarmaður  og  þarfnast  þó   e.   t.   v.

nokkurrar skilningsríkrar samúðar (sem

hann vissulcga verðskuldar), því að sál-

arástand hans virðist ekki ósvipað þvf„

cr Jónas Hallgrímsson lýsir í bréfi, sem>

hann  skrifar  mánuði  fyrir  andlát  sitt,

og  scgist  kcnna   „cinhverrar   agnar   af

Hypokondri — bringsmalaskottu •— eða

hvað það hcitir, draugurinn, sem ásæk-

ir svo margan Islending."  (Ef einhver

hyggur hér verið að spá feigð á S. H.„

má hugga þann hinn sama með því, aði

orðið Hypokondri þýðir nánast megnt:

óyndi, og Grími skáldi fylgdi sú skotta;

um það leyti sem hann birti sín fyrstu-

ljóð!)   „Lægi alltént vel á mér,"  scgir

Jónas í sama bréfi,  „gæti ég sjálfsagt

ort beturi"                    (Frb* á bls. 23.}

LÍF og LIST

2t

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24