ERNARD MARCADE Hann fæddi af sér mjög fallega hluti t.d. í ljóðlistinni, ljósmyndun og kvikmyndum, en í myndlistinni, að minnsta kosti í Frakklandi, hefur ekkert frábært komið frá súrrealism- anum. Meira að segja í Evrópu, fyrir utan Magritte, er ekkert til sem mcr finnst mjög gott. Sp. En hvað með Max Ernst? B.M. Jú, klippimyndirnar eru athyglisverðar, en mér finnst mál- vcrkin ekkert mjög góð. Ég held að ameríska konsept-hefðin, sem er mjög köld og siðavönd, hafi hreinsað burt allt sem viðkom ímyndunarafl- inu, kynlífsóra, drauma og annað slíkt. Aftur á móti varð konsept-listin í Frakklandi og Evrópu fyllri af mcrk- ingu og lífsneistum sem átti án efa rætur að rekja til súrrealísku hefðar- innar. Sp. Konsept-listin varð mjög mikil- væg á íslandi, en þar varð hún frekar ljóðræn heldur en siðavönd. Aftur á móti er súrrealísk hefð svo til ekki til og súrrealískir myndlistarmenn sára fáir... B.M. Jú, Sigurður Árni, eða hvað? Verk hans eru mjög rómantísk og norræn rómantík er ein af hinum sönnu uppsprettum súrrealismans. Sigurður á báðum þessum stefnum mikið að þakka og svo auðvitað nú- tímanum og listastefnum og straum- um í dag. Eg hcld að það sé að nýju mikill áhugi á súrrcalismanum sem stcndur. En súrrealisminn var líka til á undan súrrealismanum. Það eru til maníerísk og barrósk verk sem má lesa sem fyrirboða rómantíkunnar og súrrealismans. Það er reyndar alltaf nútíðin sem fær okkur til að lesa for- tíðina. Ég veit t.d. ekki hvað við getum kallað þetta tímabil sem við erum að upplifa núna vegna þess að við lifum ekki lengur á tímabilum ismanna en aftur á móti er það núna sem við tökum til endurskoðunar súrrealismann, maníerismann o.s.frv. Malraux sagði eitt sinn setningu sem 1 i *9 i B& ^WNfe* -^ i _| A ^H&SBmv91 er mjög falleg. „On va toujours de Mallarmé á Villon et non le con- traire." Við förum alltaf frá Mallarmé til Villons en ekki öfugt. Þjóðernishyggja Sp. Finnst þér vera mikill munur sem stendur á listamönnum og lista- stefnum eftir löndum. B.M. Það er gríðarlega mikill munur bara innan Evrópu. Frakkland á til dæmis erfitt uppdráttar gagnvart Þýskalandi, Spáni og ítalíu, en þessi lönd hafa öll um þessar mundir mjög sterkan listrænan persónuleika. Frakk- land hefur ckki þann kraft sem þessi þrjú lönd hafa. Það er hins vegar margbreytilegt. Munurinn á Frökkum og Engilsöxum er m.a. sá að Engil- saxar eru framkvæmdasamari og þeir hafa praktískari heimspekihugmyndir heldur en Frakkar sem eru hefð- bundnari og meiri menningarvitar. Ég er mjög hrifinn af Engilsöxum. Þeir eru hreinni og beinni á vissan hátt, og það er þeirra styrkur. ____ Sp. Þú talar einmitt um það í L'Eloge du mauvais esprit að þú sért ekki hrifinn af þjóðernisstefnu í listum? B.M. Ég trúi ekki á þjóðrembu í listum eins og ég trúi ekki á þjóðern- isstefnu í stjórnmálum jafnvel þó hún sé til. Ég hef áhuga á kynblöndun og víxlverkun hlutanna. Hjá sumum frönskum listamönnum eru áhrifin úr norðri mjög sterk, áhrif flæmsku málaranna eru t.d. augljós hjá mörgum frönskum myndlistarmönn- um. Jafnvel þó að Frakkland hafi úti- lokað expressionismann í heild þá koma expressionísk form oft fram í franskri list. í stórum dráttum er Frakkland tvískipt á milli norðurs og suðurs og þess vegna er enginn heild- arsvipur. Það eru til margar hefðir í Frakklandi. Vissulega eigum við sterka hefð í formalismanum með Manet og Matisse en Manet varð sjálfur fyrir áhrifum frá spænskri mál- aralist. Það er einmitt þetta sem heillar mig, það er aldrei hægt að benda á eitthvert franskt einkenni, þó að það sé til þrátt fyrir allt. Við erum mitt í hringiðunni þar sem straum- arnir mætast. Við erum staðsett í miðjunni þar sem við getum haft sam- band við alla og það fæðir oft af sér afar margbreytilega og litríka hæfi- leika og það er það sem er svo heill- andi. Ef við tökum til dæmis Banda- ríkin og berum þau saman við Evr- B
Beinir tenglar