Svart á hvítu

						Ferðadiskótek þelrra á Jamaica.

hana bæði hvað varðar form og innihald. Textarnir

fengu nítt inntak. í stað þess að fjalla eingöngu um

ástina og skemmtanir urðu félagsleg viðfangsefni

áleitnari, sú fátækt og misrétti sem flitjendur tón-

listarinnar þekktu mætavel. Dansinn varfrá upphafi

mikilsverður þáttur þessarar tilteknu tónlistarhefð-

ar og þróaöist hann og breittist samhliöa tónlist-

inni. Sumarið 1966 var eitthvert það heitasta á

Jamaica í manna minnum. Dansinn sem dansaöur

var við SKA var hraður og erfiöur. Hitinn hafði í för

með sér að þessi dans var ekki brúklegur, þess í

staö stóðu menn kirrir og hreiföu sig eftir tónlistinni

og til varð nír dans: Rock Steady! Nafn þetta færð-

ist yfir á tónlistina sjálfa og var notað um þær

breytingar sem á henni urðu á þessu tímabili.

Reggae

Með auknum vinsældum erlendis varö tónlistar-

flutningurinn að sérstakri atvinnugrein. Hljóðfæra-

notkunin varó fjölbreittari og áhrif rokksins á

Jamaica tónlistina fæddi af sér þann sérstæöa takt

sem einkennir Reggae í dag. Textarnir einkenndust

æ meir af pólitískum og félagslegum viðfangsefn-

um, einkum og sér í lagi urðu hin afar sérstæöu

trúarbrögð fátæklinganna vinsælt irkisefni.

Reggae hefur frá upphafi verið Stúdíó-tónlist.

Sound Systems var hinn upphaflegi miðill Reggae

og öfugt viö það sem tíðkast á vesturlöndum voru

tónleikar fátíðir. Til skamms tíma biggðist út-

breiösla tónlistarinnar á vesturlöndum first og síð-

ast á hljómleikahaldi. Útgáfa tónlistar á plötum var

einkum hugsuð sem endurframleiösla hljómleik-

anna, af þeim sökum fór hún sjaldnast út firir þær

skorður sem flutningur á sviöi óhjákvæmilega setur

tónlistinni. Flitjendur Reggae voru engum slíkum

böndum bundnir. Ekki skipti máli hvernig tónlistin

var tilkomin, þeir þurftu ekki að endurframleiða

hana. Það eitt skipti máli hver útkoman varð á

plötum og í hátölurum diskótekanna. Framleiðend-

urnir höfðu frjálst val hvað „hljóðfæri" snerti, enda

allt tiltækt notað. Einu takmörkin voru hugarflug

þeirra sem að útgáfunni stóöu. Allt var leifilegt,

bílvélar og fuglasöngur voru meðal þeirra taktgjafa

sem notaðir voru.

Sound Systems

Eitt af sérkennum tónlistarlífsins á Jamaica eru

ferðadiskótekin. Plötusnúðarnir þar eru af öðru

sauðahúsi en þeir sem við könnumst við hérlendis

og stjórna tónlistinni á öldurhúsum borgar-

innar. Á Jamaica er verksvið þeirra ekki aðeins að

skipta um skífur, heldur hafa þeir einnig átt drjúgan

þátt í aö skapa þá hefð sem þar er til orðin. Nokkrir

menn höfðu séö sér gróöavon í að kaupa bíla og

hljómflutningstæki og spila á götum úti. Þetta varö

vinsælt, fleiri bættust í hópinn og samkeppni jókst.

Vinsældir einstakra snúöa voru í réttu hlutfalli við

uppátæki þeirra. Á endanum fólst skemmtunin

engu síður í uppátækjunum en sjálfum tónlistar-

flutningnum.

DUB

Upptökustjórnandinn og plötusnúðurinn var oft

á tíðum einn og sami maðurinn. Af þessum sökum

SVART Á HVÍTU