Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Nżtt Helgafell

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Nżtt Helgafell

						TVÖ BREF UM ANDLEGT FRELSI
Frá Friðriki A. Friðrikssyni og Níels Dungal
Frelsið þarí sinn ræktunarreit
I.
Andlegt frelsi er einkum tvenns konar: 1)
ytra andlegt írelsi, sem landslög veita,
þ. e. skoðanafrelsi, málfrelsi, prentfrelsi o. fl.,
og 2) innra andlegt frelsi, sem fer eftir
vitsmuna- og siðgæðisþroska hvers manns.
Ytra andlegt frelsi er auðskilið. Saga
þess er flestum læsum mönnum kunn —¦
saga baráttu og blóðugra fórna, allt þcrr til
að ríkisvaldið dró vígtennurncrr úr katólska
rannsóknarréttinum og brennubrjólæði mót-
mælenda. Nú virðist nýr kcrpítuli vera að
gerast í þessari sögu við það, að ríkisvald
mikilla þjóða tekur aftur upp hið margfor-
dæmda háttemi klerkaveldisins forðum.
Það eru eínkum höfundar og hugsuðír
trúcrrbragðanna, er gert hafa sér títt um
hið innra andlega frelsi. Það er torskildara
en hitt og á ýmsa lund torsóttara, enda
ekki sérlega eftirsótt. Meistarinn frá Nazaret
fyrirgerði engu nema lífinu með því að boða
ctheyrendum sínum þess koncrr frelsi. Hvorki
skildu þeir það né vildu. —
Tilveran er lögmólsbundin og mannsand-
inn um leið. Það virðist ekkert rúm vera
fyrir algert frelsi. Þeir, sem trúa á skapara,
hafa jafnvel sumir látið sér detta í hug, að
skaparinn væri á einhvern hátt bundinn crf
tilgangi sinna eigin hctndaverka.
Innra andlegt frelsi mannsins felur óvallt
í sér bindingu. Að leysast frá því, sem
lægra er, er að bindast því, sem æðra er.
Nýtt Helgafell íór fyrir nokkru þess
á leit við íáeincx nafnkunna menn, að
þeir létu í ljós ólit sitt á því, hvað sé
andlegt frelsi og hvernig það verði
tryggt. Hér birtast tvö bréf um það
efni,  sem ritinu hafa borizt.
„Hið sanna lögmál frelsisins" er siðferðilega
bindandi. 1 víðkunnri og afdrifaríkri yfir-
lýsingu Marteins Lúters á kirkjuþinginu í
Worms, 1531, varpar hcmn viðjum pófavalds
og kirkjuþinga af samvizku sinni, en bindur
hana jafnframt orðum ritningarinnar, sem í
hans augum er Guðs orð.
Orð Meístarans: ,,SannIeíkurínn mun
gjöra yður frjóls" — kjörorð Háskóla Is-
lands — vísa til vegcrr um það, að innra
andlegt frelsi er í eðli sínu binding við æðstu
og algerustu hugsjón mannsandans, sann-
leikann. Þetta var aldamótaskáldunum
hugleikið efni. Þorsteinn Erlingsson segir
„harðstjórum himins og jarðar" upp hollustu
til að gerast þegnskyldur sannleikanum.
,,Þér vinn ég, konungur, það sem ég vinn".
Annað skóld (mig minnir St. G. St.) segir um
sannleikann: „Og sjólfur Guð má sig fyrir
honum beygja". Þetta er óþýðlega sagt, en
rökrétt — ef um það væri að ræða, að
annarhvor, Guð eða sannleikurinn, beygði
sig fyrir hinum. Annað mál er það, að um-
mælin   verða   að   tilefnislausum   orðaleik,
málum og öðrum greinum. Vegna þess að
við erum smáþjóð, verðum við að gera
meiri kröfur til sjálfra okkar en ella, og við
megum ekki vanrækja skyldur okkar gagn-
vart þeim heimi, sem við erum órjúfanlega
tengdir í blíðu sem  sfríðu.  Rödd okkar er
ekki sterk, en á hana verður hlýtt, ef mann-
dómur fylgir móli okkcrr. Stórþjóðirnar geta
boðið heiminum birginn, en við verðum að
treysta á réttsýni og scrmhug frjálsra þjóða.
J.N.
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 147
Blašsķša 147
Blašsķša 148
Blašsķša 148
Blašsķša 149
Blašsķša 149
Blašsķša 150
Blašsķša 150
Blašsķša 151
Blašsķša 151
Blašsķša 152
Blašsķša 152
Blašsķša 153
Blašsķša 153
Blašsķša 154
Blašsķša 154
Blašsķša 155
Blašsķša 155
Blašsķša 156
Blašsķša 156
Blašsķša 157
Blašsķša 157
Blašsķša 158
Blašsķša 158
Blašsķša 159
Blašsķša 159
Blašsķša 160
Blašsķša 160
Blašsķša 161
Blašsķša 161
Blašsķša 162
Blašsķša 162
Blašsķša 163
Blašsķša 163
Blašsķša 164
Blašsķša 164
Blašsķša 165
Blašsķša 165
Blašsķša 166
Blašsķša 166
Blašsķša 167
Blašsķša 167
Blašsķša 168
Blašsķša 168
Blašsķša 169
Blašsķša 169
Blašsķša 170
Blašsķša 170
Blašsķša 171
Blašsķša 171
Blašsķša 172
Blašsķša 172
Blašsķša 173
Blašsķša 173
Blašsķša 174
Blašsķša 174
Blašsķša 175
Blašsķša 175
Blašsķša 176
Blašsķša 176
Blašsķša 177
Blašsķša 177
Blašsķša 178
Blašsķša 178
Blašsķša 179
Blašsķša 179
Blašsķša 180
Blašsķša 180
Blašsķša 181
Blašsķša 181
Blašsķša 182
Blašsķša 182
Blašsķša 183
Blašsķša 183
Blašsķša 184
Blašsķša 184
Blašsķša 185
Blašsķša 185
Blašsķša 186
Blašsķša 186
Blašsķša 187
Blašsķša 187
Blašsķša 188
Blašsķša 188
Blašsķša 189
Blašsķša 189
Blašsķša 190
Blašsķša 190
Blašsķša 191
Blašsķša 191
Blašsķša 192
Blašsķša 192
Blašsķša 193
Blašsķša 193
Blašsķša 194
Blašsķša 194
Blašsķša 195
Blašsķša 195
Blašsķša 196
Blašsķša 196
Blašsķša 197
Blašsķša 197
Blašsķša 198
Blašsķša 198
Blašsķša 199
Blašsķša 199
Blašsķša 200
Blašsķša 200
Blašsķša 201
Blašsķša 201
Blašsķša 202
Blašsķša 202
Blašsķša 203
Blašsķša 203
Blašsķša 204
Blašsķša 204
Blašsķša 205
Blašsķša 205
Blašsķša 206
Blašsķša 206
Blašsķša 207
Blašsķša 207
Blašsķša 208
Blašsķša 208
Blašsķša 209
Blašsķša 209
Blašsķša 210
Blašsķša 210
Blašsķša 211
Blašsķša 211
Blašsķša 212
Blašsķša 212
Blašsķša 213
Blašsķša 213
Blašsķša 214
Blašsķša 214
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV