Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						Á árabilinu 1927—1932, er umrædd
verk urðu til, hafði hann þegar sett
skýlaust fram hugmyndir sínar um
hlutverk og erindi nýrrar sósíalskrar
listar. En á hinu leitinu komu honum
tónsmíðakenningar Schönbergs fyrst
um sinn fyrir sjónir sem hrein tón-
smíðatæknileg formvandamál, og
hann reyndi að samhæfa þær hug-
myndum sínum um róttæka list. Frá
því um 1930 eða þar um bil er að
finna staðhæfingar Eislers á þessa
leið: Nýr kjarni róttækrar listar get-
ur aðeins skapazt í heimi baráttunn-
ar fyrir frelsi mannkynsins. — Schön-
berg hefur hins vegar gjört bylting-
una á sviði formsins. En í því sam-
bandi er eftirtektarvert, að einmitt
á þessu árabili hafði Eisler ótvírætt
snúið baki við ótónölum stíl, og þess
verður ekki vart í nokkru verki hans
um þetta leyti, að hann hagnýti sér
tylftarkerfi Schönbergs (sem sé frá
1927—'32). Það er auðvelt nú eftir
á að benda þannig á ýmsar mótsagn-
ir. Og enginn hefur sett ýms gífur-
mæli og venjuþanka frá þessum árum
undir skarpari smásjá en Eisler sjálf-
ur. Þegar teknir voru saman þættir
úr ritgjörðum hans frá fyrri árum
í tilefni sextugsafmælis hans og hann
beðinn að líta yfir, þá færðist hann
fyrst heldur undan því. Hann fól oss
að sjá um lesturinn með þeim orðum,
að vér yrðum að gæta þess, að engin
gífuryrði sín frá þessum árum flytu
með.  En vér hljótum að horfast í
Eisler og SchSnberg
augu við það, að nýjar og djarfar
hugmyndir koma einmitt mjög oft
í ljós í þessu formi og hin ósjálfráðu
ofurmæli eru aðeins reykurinn af
eldinum. Eisler lét hér ekki staðar
numið. í Diisseldorf-fyrirlestri sínum
áiið 1931 sagði hann svo: „Ný tón-
list verður ekki til við það, að bylt
sé tónsmíðagrundvellinum sjálfum
(kann nicht durch Materialrevolution
entstehen), heldur við breytingar á
þjóðfélaginu, þar sem ný stétt tekur
völd og listin fær nýjan tilgang."
Þó gerði hann sér títt um þá hugsun,
hvort ekki mætti svo að segja hafa
endaskipti á Schönberg og „aðgreina
tækni og tjáningu," eins og hann
kemst að orði tveimur árum síðar.
I ritgerð árið 1937 segir hann svo:
„Fyrst verður að rannsaka, hvort hin
sérstöku verkefni, sem vorir tímar
setja tónskáldum sínum, verði yfir-
leitt leyst með þessari aðferð. Mikil-
vægasta verkefnið held ég sé að skapa
nýjan stil söngverka. Ég mundi því
telja ráð að setja saman ein-, tví- og
þrírödduð sönglög, eins einföid og
unnt er, því að með nýrri aðferð
verður að geta tekizt að setja ein-
falda hluti saman eigi síður en
flókna."
Ljóst má vera, að þessar spurning-
ar lutu að vandamálum, sem kynslóð
hans var þá að brjóta til mergjar,
og ennfremur, að þær voru vaktar
af kennara hans, sem var honum fyr-
irmynd. Honum hlaut að vera það
173
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Blašsķša 129
Blašsķša 129
Blašsķša 130
Blašsķša 130
Blašsķša 131
Blašsķša 131
Blašsķša 132
Blašsķša 132
Blašsķša 133
Blašsķša 133
Blašsķša 134
Blašsķša 134
Blašsķša 135
Blašsķša 135
Blašsķša 136
Blašsķša 136
Blašsķša 137
Blašsķša 137
Blašsķša 138
Blašsķša 138
Blašsķša 139
Blašsķša 139
Blašsķša 140
Blašsķša 140
Blašsķša 141
Blašsķša 141
Blašsķša 142
Blašsķša 142
Blašsķša 143
Blašsķša 143
Blašsķša 144
Blašsķša 144
Blašsķša 145
Blašsķša 145
Blašsķša 146
Blašsķša 146
Blašsķša 147
Blašsķša 147
Blašsķša 148
Blašsķša 148
Blašsķša 149
Blašsķša 149
Blašsķša 150
Blašsķša 150
Blašsķša 151
Blašsķša 151
Blašsķša 152
Blašsķša 152
Blašsķša 153
Blašsķša 153
Blašsķša 154
Blašsķša 154
Blašsķša 155
Blašsķša 155
Blašsķša 156
Blašsķša 156
Blašsķša 157
Blašsķša 157
Blašsķša 158
Blašsķša 158
Blašsķša 159
Blašsķša 159
Blašsķša 160
Blašsķša 160
Blašsķša 161
Blašsķša 161
Blašsķša 162
Blašsķša 162
Blašsķša 163
Blašsķša 163
Blašsķša 164
Blašsķša 164
Blašsķša 165
Blašsķša 165
Blašsķša 166
Blašsķša 166
Blašsķša 167
Blašsķša 167
Blašsķša 168
Blašsķša 168
Blašsķša 169
Blašsķša 169
Blašsķša 170
Blašsķša 170
Blašsķša 171
Blašsķša 171
Blašsķša 172
Blašsķša 172
Blašsķša 173
Blašsķša 173
Blašsķša 174
Blašsķša 174
Blašsķša 175
Blašsķša 175
Blašsķša 176
Blašsķša 176
Blašsķša 177
Blašsķša 177
Blašsķša 178
Blašsķša 178
Blašsķša 179
Blašsķša 179
Blašsķša 180
Blašsķša 180
Blašsķša 181
Blašsķša 181
Blašsķša 182
Blašsķša 182
Blašsķša 183
Blašsķša 183
Blašsķša 184
Blašsķša 184
Blašsķša 185
Blašsķša 185
Blašsķša 186
Blašsķša 186
Blašsķša 187
Blašsķša 187
Blašsķša 188
Blašsķša 188
Blašsķša 189
Blašsķša 189
Blašsķša 190
Blašsķša 190
Blašsķša 191
Blašsķša 191
Blašsķša 192
Blašsķša 192
Blašsķša 193
Blašsķša 193
Blašsķša 194
Blašsķša 194
Blašsķša 195
Blašsķša 195
Blašsķša 196
Blašsķša 196
Blašsķša 197
Blašsķša 197
Blašsķša 198
Blašsķša 198
Blašsķša 199
Blašsķša 199
Blašsķša 200
Blašsķša 200
Blašsķša 201
Blašsķša 201
Blašsķša 202
Blašsķša 202
Blašsķša 203
Blašsķša 203
Blašsķša 204
Blašsķša 204
Blašsķša 205
Blašsķša 205
Blašsķša 206
Blašsķša 206
Blašsķša 207
Blašsķša 207
Blašsķša 208
Blašsķša 208
Blašsķša 209
Blašsķša 209
Blašsķša 210
Blašsķša 210
Blašsķša 211
Blašsķša 211
Blašsķša 212
Blašsķša 212
Blašsķša 213
Blašsķša 213
Blašsķša 214
Blašsķša 214
Blašsķša 215
Blašsķša 215
Blašsķša 216
Blašsķša 216
Blašsķša 217
Blašsķša 217
Blašsķša 218
Blašsķša 218
Blašsķša 219
Blašsķša 219
Blašsķša 220
Blašsķša 220
Blašsķša 221
Blašsķša 221
Blašsķša 222
Blašsķša 222
Blašsķša 223
Blašsķša 223
Blašsķša 224
Blašsķša 224
Blašsķša 225
Blašsķša 225
Blašsķša 226
Blašsķša 226
Blašsķša 227
Blašsķša 227
Blašsķša 228
Blašsķša 228
Blašsķša 229
Blašsķša 229
Blašsķša 230
Blašsķša 230
Blašsķša 231
Blašsķša 231
Blašsķša 232
Blašsķša 232
Blašsķša 233
Blašsķša 233
Blašsķša 234
Blašsķša 234
Blašsķša 235
Blašsķša 235
Blašsķša 236
Blašsķša 236
Blašsķša 237
Blašsķša 237
Blašsķša 238
Blašsķša 238
Blašsķša 239
Blašsķša 239
Blašsķša 240
Blašsķša 240
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV